Geschiedenis: In de nasleep van de Tweede Wereldoorlog organiseerden de geallieerden de beroemde processen van Neurenberg om nazi-oorlogsmisdadigers ter verantwoording te roepen. Centraal staat psychiater Douglas Kelley (Rami Malek), belast met het beoordelen of hooggeplaatste nazi’s zoals Hermann Göring (Russel Crowe) komen in aanmerking om terecht te staan. Terwijl Göring balanceert tussen bravoure en kwetsbaarheid, wordt Kelley geconfronteerd met banden, verraad en een rechtszaaldrama dat de verantwoordelijkheid voor het onuitsprekelijke wil definiëren.Herziening: De film opent op de laatste dag van de Tweede Wereldoorlog met een verontrustende regel op het scherm: “Voor degenen die het hebben geleefd en voor degenen die het niet hebben geleefd.” Van daaruit verliest hij zijn doel nooit meer uit het oog. Het resoneert met de relevantie in de huidige geopolitieke brandpunten waar oorlogen woeden, de macht ongecontroleerd blijft en gerechtigheid een ongrijpbaar ideaal blijft. Door het gordijn op te heffen voor wat de nazi’s de ‘definitieve oplossing’ (van het Joodse vraagstuk) noemden, weigert het verhaal zich terug te trekken.In plaats van zich te fixeren op de alomtegenwoordige naam Adolf Hitler, verschuift de schijnwerpers slim naar Hermann Göring (Russell Crowe), de onderbevelhebber wiens zelfvoldane narcisme, opioïdenverslaving (naar verluidt 40 pillen per dag) en dikbuikige branie een huiveringwekkende morele leegte verloochenen. Göring voelt zich verontrustend op zijn gemak bij het idee van dood en berechting; zijn bravoure verbergt de afgrond beneden. Crowe bezit elk frame en levert een prestatie van huiveringwekkend magnetisme. Zijn optreden blijft een masterclass in hoe een slechterik kan hypnotiseren.Tegenover hem fungeert het personage van Rami Malek, Douglas Kelley, als gastheer. De vreemde sympathie die tussen de twee mannen ontstaat, wordt het kloppende hart van de film. Ze spelen een kat-en-muisspel met zielen, reputaties en rauwe psychologie. De ondersteunende cast – Michaël Shannon als de onverzettelijke Robert H. Jackson, Leo Woodall als sergeant Howie Triest en Richard E. Grant als Sir David Maxwell Fyfe. Gezamenlijk dragen ze allemaal bij aan lagen van spanning en introspectie.Visueel en technisch is de film rijk: van de gevangenissets die beklemmend en echt aanvoelen, tot de nauwgezette kostuums en plots die een door oorlog verscheurd Duitsland weerspiegelen: het tijdperk zelf wordt een personage. Het neemt je volledig mee, waar architectuur, uniformen en kapsels boekdelen spreken. Scènes die de nasleep van wreedheden uitbeelden, worden met terughoudendheid behandeld. Ze hebben impact, maar zijn nooit toegeeflijk.Je vraagt je af wat deze mannen ertoe bracht zulke gruwelijke daden te plegen, en de film biedt voldoende psychologisch inzicht om die vraag levend te houden. Maar ondanks al zijn ambities is de film niet zonder gebreken. Het proces, dat hopelijk het verhaal zal domineren, lijkt bijna oppervlakkig. Het is kort in een tweede bedrijf dat zoveel belofte opbouwt en zich vervolgens terugtrekt. Het tempo sleept op sommige plaatsen, waardoor je grip losser wordt.Maar ondanks al zijn duisternis, Neurenberg blijft een film van zeldzame ernst. Regisseur en schrijver James Vanderbilt creëert een meeslepend stukje cinema dat intelligent, boeiend en ongemakkelijk doordacht is. Het mag dan het drama in de rechtszaal niet opnieuw uitvinden, het herinnert ons er wel aan waarom de geschiedenis ertoe doet, niet alleen historisch gezien maar ook in onze tijd. Crowe, Malek en co drukken zich vol overtuiging uit, het ontwerp duikt mee en de boodschap resoneert. Kijken naar dit proces betekent niet alleen getuige zijn van de geschiedenis, maar ook de confrontatie aangaan met ons eigen vermogen om schade aan te richten en met de fragiele steigers van gerechtigheid.
