Beiroet, Libanon – Terwijl de bommen op de hoofdstad van Libanon regenden, haastten honderden mensen zich naar het ziekenhuis van de Amerikaanse Universiteit van Beiroet (AUB), velen huilend, velen bang. Kinderen zochten naar hun broers en zussen of hun ouders, niet zeker of ze dood of levend waren.
Israëlische strijdkrachten hadden woensdag in tien minuten tijd meer dan honderd doelen in het hele land gebombardeerd, ondanks een staakt-het-vuren-akkoord tussen de Verenigde Staten en Iran waarvan velen dachten dat ook Libanon daaronder zou vallen.
Uitgelichte verhalen
lijst van 3 artikelenhet einde van de lijst
“In minder dan een uur ontvingen we ongeveer 76 gewonden. Helaas hebben zes mensen het niet gered”, zei Dr. Salah Zeineldine, hoofdarts van AUB, tegen Al Jazeera toen het ziekenhuis een “epicentrum” werd voor de slachtoffers van de Israëlische aanvallen.
Het dodental als gevolg van de Israëlische aanvallen in Libanon op woensdag is nu gestegen tot 303, met 1.150 gewonden, volgens een voorlopig cijfer dat donderdag is vrijgegeven door het Libanese ministerie van Volksgezondheid.
Dr. Zeineldine merkte op dat veel ernstig gewonde patiënten in het AUB-ziekenhuis kinderen waren. Het oudste kind was 12 jaar oud, terwijl de twee patiënten die rechtstreeks naar de intensive care moesten, baby’s waren: de een was een paar maanden oud, de ander slechts een paar weken oud.
Het Libanese ministerie van Volksgezondheid zei dat woensdag ten minste 110 kinderen, vrouwen en ouderen zijn omgekomen.
De belangrijkste doodsoorzaken en verwondingen waren mensen die verpletterd werden door de ontploffing en delen van gebouwen die op hen vielen, waardoor botbreuken en hoofdletsel ontstonden.
‘Een nachtmerrie’
Libanon is geen onbekende in oorlogen of Israëlische luchtaanvallen, en artsen in het land hebben de afgelopen jaren met veel crises te maken gehad, vooral tijdens de oorlog van 2023-2024 met Israël, maar Dr. Zeineldine houdt vol dat wat er woensdag gebeurde “een heel ander verhaal” was.
“Het was een grote uitdaging voor ons, vooral in Beiroet. We hebben nog nooit zoveel mensen op één dag verloren. Deze intensiteit hebben we nog nooit meegemaakt”, zei hij.
“Alle patiënten die we kregen waren burgers”, zei dr. Zeineldine, eraan toevoegend dat de aanval “zeer willekeurig” was en niet op een specifieke locatie of groep mensen was gericht. Israël had beweerd dat de aanvallen gericht waren op de door Iran gesteunde Hezbollah, maar onder de slachtoffers bevonden zich volgens Dr. Zeineldine “veel kinderen, vrouwen, mannen, ouderen en allerlei soorten mensen in de burgerlagen”.
In het Universitair Ziekenhuis Rafik Hariri meldde een medisch coördinator van Artsen zonder Grenzen, bekend onder het Franse acroniem Artsen zonder Grenzen, dat “gewonde ouders om hun kinderen schreeuwden. Families brachten foto’s van kinderen mee en vroegen of iemand hun dierbaren had gezien”.
Het dodental zal waarschijnlijk nog oplopen, omdat reddingswerkers donderdag nog steeds mensen uit het puin haalden. Maar zelfs het huidige cijfer is al hoger dan naar schatting 218 mensen die stierven door de ontploffing in de haven van Beiroet in 2020, een van de grootste niet-nucleaire explosies in de geschiedenis, en een andere recente gebeurtenis die Beiroet verwoestte en het Libanese gezondheidszorgsysteem tot het uiterste op de proef stelde.
In verschillende ziekenhuizen in Beiroet waren veel artsen moe, maar toch vastbesloten om door te gaan. Dr. Antoine Zoghbi, de president van het Libanese Rode Kruis, schudde donderdag in zijn kantoor in het Hotel-Dieu de France-ziekenhuis in Beiroet vol ongeloof zijn hoofd, zijn ogen vermoeid en zijn mond droog. ‘Dit is een nachtmerrie, een nachtmerrie,’ herhaalde hij keer op keer.
Artsen in ziekenhuizen in Beiroet vertelden Al Jazeera dat ze hun crisisteams voorbereiden om snel en effectief te reageren om patiënten te helpen, maar voegden eraan toe dat niemand intense dagen als deze had kunnen verwachten met willekeurige aanvallen op burgers.
“Vandaag is het anders omdat ze zonder waarschuwing toesloegen”, zei dr. Zoghbi. “Ze hebben veel regio’s tegelijkertijd getroffen, en ze hebben hard toegeslagen – om schade aan te richten, om pijn toe te brengen. Het is een oorlog zonder regels. Het is een oorlog zonder grenzen.”
Het Hotel-Dieu de France-ziekenhuis ontving woensdag 15 patiënten na de aanslagen, veel minder dan in het AUB-ziekenhuis, maar Dr. Zoghbi merkte op dat deze aanval een extra druk op het toch al uitgeputte gezondheidszorgsysteem in Libanon legde.
“Als Israël zo doorgaat, zal dit resulteren in nog veel meer gewonden en nog veel meer doden”, zei dr. Zoghbi. ‘Tot nu toe hebben de ziekenhuizen stand kunnen houden. Zullen we in staat zijn de tweede staking, de vierde staking te weerstaan? Ik weet het niet. Zullen we nog steeds over de apparatuur en de medicijnen beschikken om te blijven doen wat gedaan moet worden?’
Uitputting van hulpbronnen
De bezorgdheid over de manier waarop de oorlog de economische en sociale problemen in Libanon verergert, vond weerklank in verschillende ziekenhuizen in Beiroet. Dr. Alain Kortbaoui, hoofd van de afdeling spoedeisende geneeskunde van het Geitawi-ziekenhuis in Beiroet, zei dat de oorlog de import en export heeft beperkt, die al beperkt was vanwege economische crisis in Libanon sinds 2019. “We importeren geen medicijnen meer. We weten nooit wanneer we zullen verslaan wat de patiënten hebben”, zei dr. Kortbaoui voor Al Jazeera.
De Wereldgezondheidsorganisatie zei ook dat sommige ziekenhuizen in Libanon binnen enkele dagen zonder levensreddende medische traumapakketten zouden kunnen komen te zitten, omdat de voorraden bijna uitgeput zijn als gevolg van massale slachtoffers als gevolg van grote Israëlische aanvallen.
Nu de olieprijzen stijgen als gevolg van de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran, zei Dr. Kortbaoui dat Libanese ziekenhuizen indirect getroffen zijn omdat “alles hier op generatoren draait”. Het ziekenhuis heeft regelmatig te maken met stroomstoringen, ondanks dat artsen normaal blijven werken om binnenkomende patiënten te ondersteunen die kronkelen van de pijn.
“Tenzij het ziekenhuis direct wordt getroffen, zal het altijd blijven werken”, zegt dr. Kortbaoui voor Al Jazeera. Libanese artsen leken eraan te twijfelen dat ziekenhuizen het doelwit zouden zijn van Israëlische aanvallen, net zoals dat in Gaza het geval was geweest, maar na een van de meest intense aanvallen in de moderne Libanese geschiedenis kon niemand voorspellen wat de Israëlische strijdkrachten vervolgens zouden doen. “Ik begrijp nog steeds niet waarom ze zoveel regio’s in Libanon treffen,” zei Dr. Card Baoui. “Soms begrijpen we de manier waarop ze denken, maar dat is niet altijd het geval.”
De dokter voegde eraan toe dat alle vier de patiënten die hij behandelde na de aanvallen nog steeds in shock waren en dat hun herinneringen aan de gebeurtenis vrijwel waren gewist. ‘Ze begrijpen niet wat er aan de hand is. Bij de eerste die hier aankwam, vielen twee verdiepingen. Hij werd wakker zonder geheugen.’
Maar net als bij eerdere crises toonden de Libanezen ondanks de verwoestingen hun solidariteit. Het Libanese Rode Kruis is de enige leverancier van bloedbanken aan ziekenhuizen en zijn openlijke oproep tot bloeddonaties werd breed gedeeld door mensen op sociale media. Veel Libanezen en buitenlanders gingen kort na de aanval van Israël naar ziekenhuizen in Beiroet om bloed te doneren. “Als er een crisis is, staat het Libanese volk samen”, zei dr. Zoghbi.
Maar toch erkende de president van het Libanese Rode Kruis dat lokale initiatieven en donaties slechts zo ver zouden komen in het helen van de littekens die oorlogen en massale ontheemding het land hebben bezorgd. ‘Wij zijn een volk dat gewond is’, zei hij. “Wat we kunnen doen is hier blijven, onze voorraden op peil houden en onze activiteiten voortzetten.”
Terwijl voor Dr. Zeineldine van het AUB-ziekenhuis dit de meest directe manier is om mensen in Libanon op dit moment politiek te helpen. Volgens hem kan de steun voor het overweldigende gezondheidssysteem van Libanon in drie woorden worden samengevat: “Stop de oorlog.”
