Van buitenaf zien ambitieuze professionals er zelfverzekerd en onder controle uit. Promoties, leiderschapsrollen, volle agenda’s: ze duiden allemaal op iemand die het door heeft.
Maar veel mensen die goed presteren, worstelen stilletjes met iets anders: ze vertrouwen niet meer op hun eigen instinct.
Ambitie traint je om naar buiten te luisteren. Prestatiebeoordelingen, promoties, lof en statistieken belonen het vermogen om aan externe verwachtingen te voldoen. Na verloop van tijd kan die gewoonte de interne signalen overstemmen die je vertellen wanneer iets goed voelt en wanneer niet.
Het herwinnen van zelfvertrouwen gebeurt zelden in één enkel doorbraakmoment. Het gebeurt geleidelijk naarmate je de patronen begint te herkennen die je scheiden van je eigen oordeel – en begint te veranderen hoe je erop reageert.
Mijn ervaring is dat bij ambitieuze mensen herhaaldelijk vier patronen naar voren komen. Door ze te veranderen, kan de manier waarop u beslissingen neemt en hoe uw leven voelt fundamenteel veranderen.
1. Stop met denken dat je alles moet dragen
In het begin van mijn carrière dacht ik dat de weg naar succes eenvoudig was: iedereen om mij heen verslaan. Ik hoefde niet de slimste persoon in de kamer te zijn, alleen degene die bereid was het hardst te malen.
Die mentaliteit heeft mij snel verder geholpen. Maar het maakte mij ook tot een doorzetter: ik beantwoordde te allen tijde telefoontjes en sms-berichten, nam zonder aarzeling extra werk aan, beheerde mijn carrière en het huishouden en jonge kinderen zonder ooit om hulp te vragen.
Ik voelde me toen uitgerekt, en toen ik even pauzeerde om te onderzoeken waarom, besefte ik dat het probleem niet alleen de werkdruk was. Het was dat ik nooit had geleerd grenzen te stellen of de lasten te delen.
Ik begon met een tijd- en energie-audit, waarbij ik de relaties, verplichtingen en routines waarmee mijn week gevuld was, doornam, waarbij ik opmerkte wat mij energie gaf en wat mij voortdurend uitputte. Wat ik vond was ongemakkelijk: ik besteedde enorme hoeveelheden tijd en aandacht aan mensen en verplichtingen uit plichtsbesef, niet omdat ze mijn werkelijke prioriteiten weerspiegelden.
Dit leidde ertoe dat ik echte grenzen stelde en om hulp vroeg op een manier die ik nog nooit eerder had gehad. Maar belangrijker nog: het gaf mij een nieuwe benadering van het omgaan met vragen voor mijn tijd: de vraag die ik nu gebruik is niet: “Kan ik dit doen?” Het is: “Wat gaat dit mij kosten?”
Dit helpt me de ‘moeten’-signalen te negeren die mijn ambitieuze brein mij stuurt en zorgt ervoor dat mijn beslissingen in overeenstemming zijn met wat ik echt wil.
2. Definieer uw eigen versie van succes
Lange tijd heb ik gedacht dat succes betekende wat veel ambitieuze mensen nastreven: een hoger inkomen, indrukwekkende titels, een levensstijl die leek op prestatie. Die definitie was overal aanwezig: ingebakken in de cultuur op de werkplek, overal op sociale media, ingebed in de manier waarop mensen om mij heen over hun carrière praatten.
Toen er ernstige gezondheidsproblemen optraden en ik moeder werd, werd ik gedwongen om daadwerkelijk te stoppen en opnieuw te evalueren. Ik besefte dat geen enkele mijlpaal in mijn carrière er veel toe zou doen als mijn gezondheid achteruit zou gaan of mijn relaties er in de tussentijd onder zouden lijden. Ik had een versie van succes nagestreefd die alom werd gevierd, maar niet echt paste bij het leven dat ik wilde.
Om te resetten heb ik een eenvoudige persoonlijke scorekaart gemaakt. In plaats van succes te meten aan de hand van één maatstaf, zoals inkomen of carrièrestatus, begon ik mijn leven op meerdere gebieden te evalueren: gezondheid, hobby’s, spiritualiteit, vriendschappen, liefde, financiën en missie. Elke paar maanden bekijk ik ze allemaal en vraag ik me af: bloeit dit, blijft het stabiel, of wordt het verwaarloosd?
Deze praktijk houdt mij gegrond in het feit dat mijn leven groter is dan mijn carrièreprestaties, en heeft mij geholpen erop te vertrouwen dat mijn waarden van vrijheid, relaties en welzijn een gelijk deel van mijn aandacht verdienen.
3. Breek de prestatieloopband
Ambitieuze mensen zijn uitstekend in het stellen van doelen en het bereiken ervan. De uitdaging is dat velen zelden lang genoeg pauzeren om zich tevreden te voelen zodra ze aankomen.
Ik merkte dit patroon op tijdens een belangrijke mijlpaal in mijn eigen leven. Toen ik mijn masterdiploma had behaald, liep ik het podium over, nam mijn diploma in ontvangst en dacht vrijwel onmiddellijk: Is dat het?
Natuurlijk was ik trots. Ik had het programma afgerond terwijl ik fulltime werkte en een baby opvoedde. Maar binnen enkele minuten was mijn geest al naar het volgende doel op mijn mentale checklist verschoven.
Het probleem met deze cyclus is dat deze je geleidelijk scheidt van de betekenis achter je werk. Omdat elke mijlpaal een opstapje naar de volgende wordt, sta je zelden stil om te vragen of de richting nog steeds goed voelt.
Het oplossen hiervan betekende niet dat ik mijn ambitieuze doelen moest opgeven. In plaats daarvan begon ik op kleine manieren te bouwen om aanwezig te blijven tijdens het proces.
Ik neem bijvoorbeeld elke ochtend even de tijd om een tot drie dingen op te schrijven waar ik die dag dankbaar voor of enthousiast over ben. In minder dan een minuut verschuift mijn aandacht van wat ernaast ligt naar wat er al is. Ik begon ook de voortgang onderweg te erkennen in plaats van erkenning te sparen voor de finish, zoals mezelf uit eten nemen voor een ijsje nadat ik een werkmijlpaal had bereikt of een spa-afspraak boeken nadat ik een veeleisend weekend had doorstaan vóór de lancering van een groot project.
De reis moet deel uitmaken van je succes: de lessen die je hebt geleerd, de relaties die je hebt opgebouwd en de persoon die je onderweg wordt. Door aandacht te besteden aan deze elementen, wordt u opnieuw verbonden met de reden waarom u überhaupt bent begonnen.
4. Laat de illusie van controle los
Een van de moeilijkere dingen die ambitieuze mensen moeten leren, is hoeveel er simpelweg niet controleerbaar is.
Jarenlang was mijn manier om met onzekerheid om te gaan tien stappen vooruit denken. Ik analyseerde elke mogelijke uitkomst, anticipeerde op elk risico en probeerde met alles rekening te houden voordat ik een stap zette.
Die strategie voelde verantwoordelijk. In werkelijkheid zorgde het vaak voor meer angst dan voor duidelijkheid.
Deze les heb ik het duidelijkst geleerd toen mijn zakenpartner en ik een van de moeilijkste beslissingen tot nu toe moesten nemen: het loslaten van de helft van ons team, zodat we de systemen konden herbouwen die nodig waren voor de volgende groeifase. Maandenlang hebben we elke mogelijke aanpassing geprobeerd, voordat we accepteerden dat we alles opnieuw moesten opbouwen. Ik maakte lijstjes met voor- en nadelen, schreef scripts voor de ontslagvergaderingen en bracht transitieplannen in kaart in een poging het proces onder controle te krijgen.
Een deel van die voorbereiding hielp, maar het liet me ook zien hoe weinig je vooraf kunt doen. Tijdens een van de bijeenkomsten vertelde een teamlid ons dat hij al een andere optie had geaccepteerd en niet wist hoe hij die ter sprake moest brengen, waardoor ik besefte hoeveel tijd en energie we hadden besteed aan het uitstellen van een beslissing die in sommige opzichten al aan het nemen was.
Voorbereiding en inspanning zijn belangrijk, maar het is niet hetzelfde als controle. Leren vertrouwen op jezelf betekent dat je doordachte beslissingen moet nemen, zelfs als je niet elke uitkomst kunt voorspellen. Het betekent dat je je concentreert op de volgende stap in plaats van te proberen de volgende tien op te lossen.
De verandering die mij het meest heeft geholpen, was het behandelen van beslissingen als experimenten. In plaats van te wachten op zekerheid die nooit helemaal komt, verzamel ik zoveel mogelijk informatie, maak een keuze en vertrouw erop dat ik me kan aanpassen als er dingen veranderen. Na verloop van tijd verandert het je relatie met onzekerheid. Je stopt met het proberen elke variabele te beheren en begint te vertrouwen op je vermogen om te navigeren door wat er daarna komt.
Innerlijk leren luisteren
Jezelf vertrouwen is geen persoonlijkheidskenmerk waarmee sommige mensen worden geboren en andere niet. Het is een vaardigheid die iedereen in de loop van de tijd kan ontwikkelen.
Ambitie leert mensen vaak eerst naar buiten te luisteren. Externe verwachtingen worden hoger dan interne signalen.
Ambitie leert je vaak eerst naar buiten te luisteren – externe verwachtingen worden luider dan interne signalen. Maar als je echte grenzen gaat stellen, succes op je eigen voorwaarden definieert, vooruitgang voelt zodra die zich voordoet, en je grip op de resultaten losser wordt, verandert er op subtiele wijze iets.
Je begint weer naar binnen te luisteren.
En zodra de interne stem duidelijker wordt, wordt het veel gemakkelijker om te vertrouwen waar deze naartoe leidt.
