En zomaar heeft er weer een grote het gebouw verlaten. Valentino Garavani, liefhebber van rood, vervuller van dromen, romantisch genie die de fantasieën van vrouwen omvormde tot elegante realiteiten die hun stoutste dromen overtroffen, is overleden in zijn woning in Rome, omringd door zijn familie. Hij werd 93 jaar oud.
Voor een generatie die volwassen werd onder de eindeloze reeks stoelendans van de mode, Valentijn de naam is misschien niet meteen synoniem met de man Valentino. De huidige creatief directeur, Alessandro Micheleheeft zijn eigen stempel op het merk gedrukt sinds de presentatie van zijn debuutcollectie in januari 2025, terwijl zijn voorganger, Pierpaolo Piccioli, terecht werd geprezen om zijn respectvolle modernisering van de huiscodes tijdens zijn achtjarige ambtstermijn tussen 2016 en 2024, evenals zijn acht jaar als co-creative director bij Maria Grazia Chiuri. Ze namen het huis over toen Valentino in 2008 met pensioen ging, en geen waardiger duo had het stokje kunnen doorgeven.
Ze werden zorgvuldig uitgekozen door Valentino en zouden de eersten zijn om toe te geven dat ze Valentino niet waren. Alleen Valentino was Valentino, een bijzondere man met een unieke visie, zo veeleisend, zo absoluut, dat zelfs een onervaren modewaarnemer weinig moeite zou hebben om een van zijn jurken in 10 stappen te identificeren. “Ik weet wat vrouwen willen. Ze willen mooi zijn”, zei hij ooit. Voor Valentino was het echt zo simpel, en hij week ook nooit af van zijn mantra. Volgens zijn credo betekende schoonheid weelderige zijde, sierlijk kant, gegolfde franjes, elegante plooien en levendige kleuren zoals fuchsia, paars en zijn geliefde rood. Hoewel het verleidelijk is om hem als traditionalist af te schilderen, was hij ook koppig subversief en bleef hij koppig vasthouden aan versieringen en decoratie, hoe ver de slinger van de mode ook in een meer minimalistische richting zwaaide. Valentino kopieerde geen trends: hij maakte ze. In plaats van te ontwerpen voor het moment, ontwierp hij voor de eeuwigheid.
Met een bijnaam als Valentino Clemente Ludovico Garavani was hij misschien altijd voorbestemd om een zeldzaam leven te leiden, simpelweg door een imperium uit te bouwen dat zijn naam waardig was. Het heeft zeker het gezicht van 20 gevormdeeeuwse mode, die een erfenis naliet die de silhouetten van moderne glamour transformeerde. Vrouwen waren verrukt, niet in de laatste plaats die in het openbaar, en beseften al snel dat Valentino er altijd in zou slagen hen er uiterst elegant uit te laten zien. Nadat Elizabeth Taylor een met witte veren afgezette Valentino-jurk droeg naar de première van Spartacus in 1960, ontstond er zo’n liefdesrelatie dat ze naar het hoofdkantoor in Rome reisde om meer stukken te halen. “Ze zei: ‘Oh, je hebt vandaag zoveel publiciteit bij mij – ik verdien dit, dit!'” Valentino’s zakenpartner, Giancarlo Giammettiherinnerd. Natuurlijk stemde Valentino toe, en zo begon een langdurige relatie.
Net zo geboeid was Jacqueline Onassis. Nadat ze Valentino in 1964 ontdekte, was de voormalige first lady zo verliefd dat ze zes couturejurken kocht en deze droeg tijdens haar rouwperiode voor John F. Kennedy. Toen ze in 1968 met haar tweede echtgenoot, Aristoteles Onassis, trouwde, wendde ze zich tot Valentino en koos voor een witte jurk van Chantilly-kant met een geplooide rok uit de goed ontvangen ‘White’-collectie uit 1967 van de ontwerper.
Hoewel Valentino een onberispelijke kleermaker was, was het eerder zijn avondkleding dan zijn dagelijkse kleding die een onuitwisbare indruk maakte. Hij begreep het theater van kleding en hoe de juiste jurk bij de juiste vrouw haar een entree kon laten maken die de tijd bijna stilzette. Het is geen toeval dat Valentino hoog op alle Oscars ‘best geklede’ lijsten staat. Julia Roberts’s zwart-witte vintage Valentino-jurk, gedragen in 2001 toen ze haar Oscar won Erin Brockovichwordt nog steeds beschouwd als een van de meest impactvolle rode lopermomenten in de geschiedenis van de ceremonie en wordt zo vereerd dat het zelfs een eigen Wikipedia-pagina heeft. Sophia Loren, Jessica Lang, Reese Witherspoon, Cate Blanchett En Jennifer Lopez zijn slechts een handjevol sterren die Valentino op Oscar-avond hebben benaderd, wetende dat hoe opvallend de jurk ook is, deze hen nooit zal overweldigen.
Of het nu bekende namen waren of niet, een veelgehoord refrein onder zijn cliënten was hoeveel hij werkelijk van vrouwen hield. Veel van zijn vaste klanten werden vrienden, waaronder prinses Diana, voor wie hij in tumultueuze tijden een soort emotionele steunontwerper was. Ze droegen hem niet alleen vaak, maar kwamen ook zo dichtbij dat ze in de jaren negentig op vakantie ging op zijn privéjacht, een van de weinige toevluchtsoorden ver weg van de nieuwsgierige blikken van de paparazzi. Valentino ontwikkelde ook een speciale band met Anne Hathaway nadat hij een cameo-optreden had gemaakt De duivel draagt Prada. Ze droeg zijn rode jurken prachtig – het meest gedenkwaardig tijdens het hosten van de Oscars van 2011 – terwijl hun vriendschap ertoe leidde dat Hathaway Valentino koos om haar trouwjurk in 2012 te ontwerpen.
Valentino, geboren op 11 mei 1932 in Voghera, Noord-Italië, begon zijn leven in een rustige hoek van Lombardije, maar vestigde zich ver daarbuiten. Op 17-jarige leeftijd reisde hij naar Parijs om mode te studeren aan de École des Beaux-Arts en de Chambre Syndicale de la Couture, en keerde in 1959 terug naar Rome om zijn eigen atelier op te zetten aan de Via Condotti. Het huis Valentino werd in 1960 formeel opgericht samen met Giammetti.
Het belang van Giammetti in de geschiedenis van Valentino kan onmogelijk worden overschat: de twee waren ruim vijftig jaar zakenpartners en romantische partners vanaf de dag dat ze elkaar in 1960 ontmoetten tot 1972. Ze waren curator van een uitgebreid imperium van couture, weelderige villa’s en luxe jachten, waar ze van genoten alsof het woord Italiaans ‘beperking’ was. Zoals iedereen die ze samen zag tijdens de Paris Couture Week zou kunnen beamen, maakten ze net zo hartstochtelijk ruzie als ze liefhadden, iets wat gedocumenteerd werd in de documentaire uit 2008 Valentino: De laatste keizereen must-watch voor elke fan, namelijk omdat het niet schuwt om zowel zijn koppigheid als zijn genialiteit te tonen.
Toen hij in 2008 met pensioen ging, met een zwanenzangshow in het Musée Rodin in Parijs Claudia Schiffer, Shalom Harlow En Naomi Campbellhij verliet de industrie nadat hij de tradities van de couture strikt had behouden, maar ook de creatieve controle over zijn eigen huis had behouden. In een tijdperk van wegwerptrends en wegwerpkleding heeft zijn uitmuntende vaardigheden als merkenbouwer een erfenis nagelaten die ook een les is: naar je hart luisteren, trouw blijven aan je visie en nooit wankelen. Opeens voelt de wereld zich underdressed.
Fotografie met dank aan Valentino.
