De meningen in dit artikel zijn die van de auteur en vertegenwoordigen op geen enkele wijze de redactionele positie van Euronews.
Wij in Europa hebben veel redenen om trots op onszelf te zijn.
Wij zijn het continent van de Verlichting en de universele mensenrechten. Een continent waar veel mensen in welvaart leven en de meesten in waardigheid en vrijheid.
Met de Europese Unie is een systeem gecreëerd dat samenwerking in plaats van confrontatie mogelijk maakt. En toch moeten we Europa opnieuw gaan zien als iets groters dan de EU in haar huidige vorm toelaat.
Omdat we een sterk en verenigd Europa nodig hebben dat zich staande kan houden op het wereldtoneel.
Tot nu toe is Europa er niet in geslaagd de juiste antwoorden te vinden op de Russische agressie, de Chinese economische dreigingen en de Amerikaanse irrationaliteit.
Hier is een cocktail voor een oplossing met drie ingrediënten:
Denken: Europa moet eindelijk in zichzelf geloven
‘Het ontwikkelen van de juiste mentaliteit’ klinkt misschien als advies van een zelfhulpgids, maar als er een continent is dat dit nodig heeft, dan is het wel Europa.
De EU is de op één na grootste economische macht ter wereld, met 451 miljoen inwoners in 27 landen, een wereldleider op het gebied van onderzoek en wetenschap, beschikt over een kernmacht, ongeveer 1,5 miljoen soldaten en een politiek systeem dat oorspronkelijk is ontworpen om Europa gewicht te geven op het wereldtoneel.
Maar in plaats van hier kracht uit te putten, maakt de EU zichzelf herhaaldelijk kleiner – zelfs tegenover een economisch wankelende maffiastaat als Rusland.
Het vastgelopen uitbreidingsproces, de terugkerende blokkades veroorzaakt door het unanimiteitsbeginsel en het tot nu toe onvermogen om bevroren Russische tegoeden te gebruiken, laten de systemische grenzen van de EU in haar huidige vorm zien.
Maar een vakbond kan hervormd worden, nieuwe leden kan worden toegegeven, de Europese defensie kan worden hersteld en een hernieuwd vertrouwen in Europa kan worden losgelaten. Oekraïne moet eindelijk worden erkend als onderdeel van deze gemeenschap.
Nergens – noch in Brussel, noch in Berlijn – wordt het idee van de Europese Unie, van universele mensenrechten, van democratie en de rechtsstaat zo dapper verdedigd als door Oekraïense soldaten langs de ruim 1.000 kilometer lange frontlijn.
Oekraïne is Europa omdat het Europa verdedigt.
Verbinding: Europa moet leren van Oekraïne
De aanval op de Berlijnse stroomvoorziening eerder dit jaar bleek hoe slecht Duitsland is voorbereid op aanvallen op kritieke infrastructuur.
Terwijl het bijna een week duurde om de aanvoer in de Duitse hoofdstad te herstellen, slaagden de mensen in Oekraïne erin om de storing binnen zeer korte tijd te verhelpen, zelfs onder voortdurende beschietingen.
Na vier jaar van regelmatige aanvallen is de bevolking voorbereid: generatoren en powerbanks zijn allang basisuitrusting geworden.
Zelfs nu, midden in de huidige energiecrisis erna recente Russische aanvallenOekraïense energietechnici werken de klok rond om een humanitaire ramp te voorkomen.
Oekraïne laat zien hoe kritieke infrastructuur niet alleen beter kan worden beschermd, maar ook sneller kan worden gerepareerd, en hoe een samenleving zich systematisch kan voorbereiden op noodsituaties.
Het meest indrukwekkend is echter de interactie tussen het maatschappelijk middenveld, de industrie, de defensiesector en de politiek. Deze nauwe samenwerking tussen de hele samenleving versterkt de veerkracht en kennisoverdracht en maakt de snelle opbouw van defensievermogens mogelijk – wanneer de politiek de richting bepaalt, mobiliseert het maatschappelijk middenveld donaties en zorgt de civiele industrie voor innovatie en productie voor de defensiesector.
Op deze manier heeft Oekraïne niet alleen uitgebreide militaire expertise ontwikkeld, maar ook effectieve capaciteiten om desinformatiecampagnes, cyberaanvallen, spionage en sabotage tegen te gaan. Het is een van de redenen waarom Oekraïne al bijna twaalf jaar de Russische agressie kan weerstaan.
Prioritering: Europa moet zich concentreren op wat belangrijk is
Russische voorbereidingen voor een lange oorlog en de uitbreiding ervan hybride aanval over Europese staten valt samen met een EU die ook kampt met territoriale debatten over Groenland en economische uitdagingen vanuit China.
Des te meer reden waarom er dringend behoefte is aan strategische prioritering.
In deze complexe situatie mogen noch de Russische agressie, noch de steun aan Oekraïne uit het oog worden verloren. Veel EU-landen verleggen hun aandacht steeds meer van Oekraïne naar hun eigen defensie. Dit is begrijpelijk, aangezien de Europese defensie al tientallen jaren wordt verwaarloosd en nog steeds veel zwakker is dan die van de VS, Rusland of China.
Niettemin is een nuchtere beoordeling nodig: de beste kans voor Europa om Rusland effectief af te schrikken ligt in het consequent steunen van Oekraïne.
Alleen als Rusland daar wordt tegengehouden kan de EU als geheel standhouden.
Momenteel levert Europa net genoeg om Oekraïne in staat te stellen zichzelf te blijven verdedigen, maar niet genoeg om Rusland terug te dringen.
Deze strategie brengt het risico met zich mee dat Rusland zijn onlangs uitgebreide industriële capaciteiten, met name op het gebied van dronetechnologie, zal gebruiken om de oorlog buiten Oekraïne uit te breiden naar andere Europese landen. Europa is hier niet op voorbereid. En de risico’s en kosten van een dergelijk scenario zouden vele malen hoger zijn dan het cruciaal zijn om Oekraïne nu op volledige industriële sterkte de middelen te geven die het nodig heeft om Rusland effectief te confronteren.
Dit roept ongemakkelijke vragen op: is een luchtverdedigingssysteem ergens in Europa dringender nodig dan in Oekraïne?
Is er elders echt behoefte aan tanks, drones, straaljagers of kruisraketten?
Moeten we Rusland niet tegenhouden in Oekraïne voordat het de kans krijgt een ander land aan te vallen?
2026 moet het jaar zijn waarin Europa zijn zelfvertrouwen herwint en zijn economische kracht niet alleen gebruikt om de belangen van het buitenlands en veiligheidsbeleid te verwoorden, maar ook om deze af te dwingen.
Oekraïne moet niet worden gezien als een ontvanger van hulp, maar als een strategische partner in ons eigen belang.
Het enige dat nodig is, is mentaliteit, betrokkenheid en prioriteiten stellen: de cocktail voor 2026.
Krista-Marija Läbe is lid van de raad van bestuur van het Duits-Oekraïense bedrijf.
