Startup gevestigd in Tel Aviv Factificeer kwam vandaag uit stealth tevoorschijn met een startronde van $ 73 miljoen voor een ambitieuze maar quixotische missie: digitale documenten voorbij de standaardformaten brengen die de meeste bedrijven gebruiken – .PDF, .docx, collaboratieve cloudbestanden zoals Google Docs – en het tijdperk van intelligentie inluiden.
Voor Matan Gavish, oprichter en CEO van Factify, is dit niet zomaar een software-upgrade; het is een onvermijdelijkheid waar hij al jaren door geobsedeerd is.
“De pdf is ontwikkeld toen ik op de lagere school zat”, vertelde Gavish aan VentureBeat. “De basis van het software-ecosysteem is nog niet echt geëvolueerd… iemand moet het digitale document zelf opnieuw ontwerpen.”
Gavish, hoogleraar computerwetenschappen en PhD aan Stanford, geeft toe dat zijn fixatie op administratieve bestandsformaten een anomalie is voor iemand met zijn diploma’s.
“Het is een heel oncool probleem om door geobsedeerd te raken”, zegt hij. “Gezien het feit dat mijn academische achtergrond in kunstmatige intelligentie en machinaal leren ligt, wilde mijn moeder dat ik een bedrijf voor kunstmatige intelligentie zou starten omdat het cool is. Ik weet niet waarom ik geobsedeerd en vervolgens geobsedeerd ben door documenten.”
Maar die obsessie heeft nu een aanzienlijke startronde opgeleverd onder leiding van Valley Capital Partners en ondersteund door AI-zwaargewichten zoals voormalig Google AI-chef John Giannandrea.
De inzet is simpel: de statische rigiditeit van de meeste digitale bestanden heeft hun bruikbaarheid beperkt, en een beter, intelligenter document dat zijn bewerkingsgeschiedenis en eigendom daadwerkelijk deelt met gebruikers zoals bedoeld is niet alleen mogelijk; het is een kans van meerdere miljarden dollars.
De geschiedenis van digitale documenten
Om te begrijpen waarom een startronde naar 73 miljoen dollar zou stijgen, moet je begrijpen in welke valkuil bedrijven zich bevinden. Er zijn momenteel naar schatting drie biljoen pdf-bestanden in omloop. “Sommige mensen zien de pdf meer dan hun kinderen”, grapt Gavish.
De geschiedenis van het digitale document is geen lineaire progressie waarbij het ene formaat het andere vervangt. In plaats daarvan is het een verhaal van ‘soortvorming’, waarin verschillende formaten zich ontwikkelden om verschillende ecologische niches te vullen: creatie, distributie en samenwerking.
Het tijdperk van bestanden: Microsoft Word (jaren 80 en 90)
Digitale documenten begonnen als geïsoleerde artefacten. In de jaren tachtig was het ‘document’ onlosmakelijk verbonden met de hardware waaruit het ontstond. Een bestand gemaakt in WordPerfect op een DOS-machine was voor een Macintosh-gebruiker echt onzin.
Microsoft Word, dat zijn oorsprong vindt in de baanbrekende WYSIWYG-editors bij Xerox PARC, veranderde dit door te profiteren van de dominantie van het Windows-besturingssysteem. In de jaren negentig werd het binaire .doc-formaat de standaardcontainer voor bewerkbare professionele documenten. Deze bestanden waren echter structureel complexe “geheugendumps”, ontworpen voor de beperkte hardware van die tijd, wat vaak leidde tot corruptie of privacylekken waarbij verwijderde tekst verborgen bleef in de binaire gegevens van het bestand.
Het digitale ‘stenen’ tijdperk: de pdf (jaren 90-2006)
De pdf is niet ontstaan als schrijfhulpmiddel; het was een hulpmiddel om te zien. In 1991 schreef John Warnock, medeoprichter van Adobe, het whitepaper “Camelot Project”, waarin hij een “digitale envelop” voor ogen had die er op elk scherm of elke printer identiek uit zou zien.
In tegenstelling tot Word-bestanden, die kneedbaar waren, zijn PDF-bestanden ontworpen om onveranderlijk te zijn. Ze gebruikten het PostScript-beeldvormingsmodel om karakters op precieze coördinaten te plaatsen, waardoor visuele getrouwheid werd gegarandeerd. Hoewel de adoptie aanvankelijk traag verliep, zorgde Adobe’s besluit uit 1994 om Acrobat Reader gratis uit te brengen ervoor dat PDF de wereldwijde standaard werd voor ‘digitaal beton’: het uiteindelijke formaat dat wordt gebruikt voor contracten, overheidsformulieren en archieven.
Het tijdperk van samenwerkende clouddocumenten (2006-heden)
In 2006 verstoorde Google het model opnieuw door het document van de harde schijf naar de browser te verplaatsen. Met behulp van ‘Operationele Transformatie’-algoritmen konden meerdere gebruikers met Google Documenten tegelijkertijd dezelfde tekststroom bewerken.
Dit verschoof het paradigma van ‘een bestand verzenden’ naar ‘een link delen’. Hoewel Google Workspace nu ruim drie miljard gebruikers claimt (voornamelijk consumenten en onderwijs), heeft het de manier waarop we werken fundamenteel veranderd: documenten zijn omgezet in levende, samenwerkingsprocessen in plaats van statische artefacten.
Status quo: fragmentatie
Ondanks deze vooruitgang blijft de zakenwereld gefragmenteerd. We maken een concept op in Google Docs (“de digitale stroom”), formatteren in Word (“de digitale klei”) en loggen in op PDF (“de digitale steen”).
Maar deze fragmentatie brengt een prijs met zich mee. “Het probleem is niet het document. Het is alles eromheen”, merkt het bedrijf op. “Zodra een PDF uw systeem verlaat, is de controle verdwenen. Versies schuiven. De toegang is onduidelijk. Er is niets zichtbaar.”
Digitale documenten transformeren in intelligente infrastructuur
De weddenschap van Factify is dat in het tijdperk van kunstmatige intelligentie deze fragmentatie niet langer alleen maar vervelend is – het is een kritieke mislukking. AI-modellen hebben gestructureerde, verifieerbare gegevens nodig om te kunnen werken.
Wanneer een AI een PDF “leest”, is het in wezen gissen, waarbij gebruik wordt gemaakt van optische tekenherkenning om tekst te schrappen van wat eigenlijk een digitale foto is.
“Waar we hier mee te maken hebben is een megalomane visie, maar tegelijkertijd is het waarschijnlijk iets dat onvermijdelijk is”, zegt Gavish.
De oplossing van Factify is om documenten niet als statische bestanden te behandelen, maar als intelligente infrastructuur. In de ‘Factified’-standaard heeft een document zijn eigen brein. Het heeft een unieke identiteit, een live toestemmingssysteem en een onveranderlijk auditlogboek dat daarbij hoort.
“We hebben een nieuw documentformaat geschreven dat PostScript vervangt”, legt Gavish uit. “We hebben een nieuwe datalaag gecreëerd die het document als eersteklas burger ondersteunt… en die altijd beschikbaar is binnen de organisatie en mogelijk daarbuiten.”
Dit onderscheid – tussen een bestand en een API – vormt de kern van de pitch van het bedrijf.”
-
Bestanden zijn verplichtingen: Ze stapelen zich op, raken zoek en kunnen worden gestolen. “Het keert terug naar de status van baksteen”, zegt Gavish. “Bestanden zijn in ieder geval verplichtingen, omdat ze zich daar gewoon ophopen, je moet ze beschermen.”
-
API’s zijn activa: Een Factify-document is een actief object. Die vraag kun je stellen: “Wie heeft jou gezien? Wanneer verval je? Ben jij de meest up-to-date versie?”
‘Mensen veranderen niet’, formaten wel
De geschiedenis is bezaaid met formaten die probeerden de PDF te vervangen (zoals XPS van Microsoft). Ze faalden omdat ze te veel gedragsverandering van gebruikers vereisten. Gavish is zich zeer bewust van deze valkuil.
“Als ik met ondernemers op het gebied van bedrijfssoftware praat, vertel ik hen dat de twee wetten die je moet weten over het starten van een bedrijf in bedrijfssoftware zijn dat het mensen niets kan schelen en dat niemand verandert”, zegt hij.
Om dit te voorkomen heeft Factify een diepe achterwaartse compatibiliteit opgebouwd. Een Factified-document kan eruitzien als een PDF-bestand, compleet met pagina-einden en marges. Gebruikers hoeven geen nieuwe interface te leren om waarde te krijgen; ze hoeven alleen maar een specifiek pijnpunt op te lossen, zoals een manager die ervoor wil zorgen dat een beleggingsnota niet kan worden doorgestuurd.
“Het enige wat ze hun team hoeven te vertellen is: ‘Beste stafchef, arbeidsovereenkomsten en investeringsmemoranda zullen bekend zijn. De rest gaat door'”, zegt Gavish. ‘Ze zien onmiddellijk voordeel… maar dan beseffen ze dat ze de Rubicon zijn overgestoken.’
Wat is de toekomst voor Factify?
Het kapitaal uit deze ronde zal worden gebruikt om de kerntechnologie van het platform verder uit te werken – die Gavish omschrijft als een “zware technische lift” die vereist dat ze het documentformaat, de datalaag en de applicatielaag helemaal opnieuw moeten opbouwen. Het bedrijf is ook een belangrijke operationele hub aan het opzetten in Pittsburgh om zijn Amerikaanse expansie te ondersteunen.
Uiteindelijk probeert Factify niet nog een samenwerkingstool zoals Google Docs te bouwen. Ze proberen het onveranderlijke record van de toekomst op te bouwen – de standaard van ‘waarheid’ in een digitale wereld.
“De pdf… werd een standaard, wat betekent dat ik mijn belastingen niet in een ander formaat kan indienen. Zo ziet de overwinning eruit”, zegt Gavish. “We creëren een documentstandaard die niet specifiek is voor de gezondheidszorg of verzekeringen, maar slechts een document als zodanig is.”
Voor de drie biljoen statische bestanden die zich momenteel in de cloud bevinden, kan het eindelijk zover zijn.
