Hallo! Ik heb een vraag voor je. Wat is Invasie van de Body Snatchers ontstoken?
Het lijkt erop dat het duidelijk moet zijn. De seriële roman van Jack Finney uit 1954 is vier keer verfilmd, en de verhalen variëren van De faculteit naar De Stepford-vrouwen heeft het uitgangspunt overgenomen dat mensen in het geheim worden vervangen door dubbelgangers. De invloed ervan op de popcultuur is overal aanwezig, dus het metaforische doel van de ‘pod-mensen’ ligt waarschijnlijk op het puntje van je tong.
Dus wat is je antwoord? Want toen vandaag 70 jaar geleden de eerste verfilming uitkwam, kon niemand het erover eens worden.
In het kleine stadje Santa Mira keert Dr. Miles Bennell (Kevin McCarthy) terug van een conferentie en treft daar verschillende patiënten aan die denken dat een bedrieger een geliefde heeft vervangen. Hun familieleden zien er nog steeds hetzelfde uit, spreken hetzelfde en hebben dezelfde herinneringen, maar ze missen, zoals een bezorgde burger zegt, ‘die speciale blik in zijn ogen’.
In eerste instantie afgedaan als massahysterie (“zorgen maken over wat er in de wereld aan de hand is, waarschijnlijk”), maar de zaken verbeteren wanneer Miles en zijn vriend Becky (Dana Wynter) naar het huis van hun vriend Jack worden geroepen. Hij en zijn vrouw hebben in hun kelder een lichaam gevonden dat net zo is gebouwd als Jack, behalve dat de vingerafdrukken blanco zijn en het gezicht nog niet helemaal af is.
De plaatselijke psychiater overtuigt onze helden ervan dat ze waanvoorstellingen hebben, maar dan ontdekken ze de veertig sijpelende zaaddozen waaruit de lijken groeien die hen in hun slaap zullen vervangen. Tegen die tijd zijn de lokale politie en telefoonlijnen echter in gevaar, en voor zover ze weten zijn zij de enige vier mensen die nog in de stad zijn.
De affaire is naar moderne maatstaven een beetje traag en opzichtig, maar het groeiende gevoel van paranoia is tijdloos. Het is verontrustend om te zien hoe iemand eruit wordt gegooid, net zoals het zien hoe de stadsmensen samenkomen om de infectie te verspreiden en samen op jacht te gaan naar onze helden. Alleen Miles weet te ontsnappen naar een andere stad, maar wanneer het bewijs van zijn wilde verhaal aan het licht komt, blokkeert de politie de weg naar Santa Mira en wordt de dag impliciet gered.
Deze vrolijke finale werd gemaakt in opdracht van Allied Artists; De oorspronkelijke bedoeling van Siegel was om te eindigen met de eerdere scène waarin onze gekke held op de snelweg om hulp schreeuwde, afgedaan als een dronken gek door mensen die zich niet realiseerden dat de peulen langs hen heen werden gereden. De somber einde van de remake uit 1978 is sindsdien des te beruchter geworden, hoewel het einde van Allied eigenlijk meer in overeenstemming is met het boek van Finney, waarin de buitenaardse wezens het menselijk verzet opgeven.
Hoe het ook zij, de film die eindigt met het inschakelen van de FBI verleent zeker geloofwaardigheid aan de zogenaamd voor de hand liggende metafoor: dat de pod-mensen de dreiging van het communisme vertegenwoordigen. Hun belofte van een ‘onrustige wereld’ waarin iedereen evenveel last heeft van emoties als verlangen en ambitie, past precies, en hun volharding dat hun overwinning onvermijdelijk is omdat hun ethos duidelijk superieur is, zou elke zelfvoldane leninist van de jaren vijftig tot nu kunnen zijn.
Maar Invasie wordt ook gezien als kritiek op de totalitaire obsessie van het McCarthyisme met dezelfde communisten, en op de diepbedroefde waarschuwing van Miles: “Ze zitten achter jou aan! Ze zitten achter ons allemaal aan! Ze zijn er al! Jij bent de volgende!” – kan op beide (of beide) manieren worden gelezen. Verder verwarrende dingen is het feit dat Jack Finney volhield dat zijn roman niet over hem ging iets bijzondersen zei: “Ik schreef het om de lezers te vermaken, meer niet.” Zijn tekst gaat over iets organisch; de buitenaardse wezens zijn van plan de aarde van haar hulpbronnen te beroven, net zoals wij, zo zeggen zij, doen.
Van daaruit hebben de theorieën zich alleen maar verspreid. NPR auteur Maureen Corrigan naar binnen kijken Invasie een waarschuwing dat de dierbaren die we denken te kennen plotseling iemand anders kunnen worden; Of het nu door dementie, doomscrolling of gewoon een opwelling is, we zijn allemaal een pod-persoon die wacht om het leven van iemand anders op te blazen. Philip Kaufman, die de remake uit 1978 regisseerde, vertrok saaier in 2018en zei dat Trump-aanhangers hem een vleugje peul gaven.
Miles en Becky gaan op de vlucht.
Foto’s van geallieerde kunstenaars
Mee eens of niet, het spreekt over de ideologische levensduur van een film waarvan Kevin McCarthy en producer Walter Wanger beweerden dat ze niet probeerden te communiceren elke specifieke metafoor. Regisseur Don Siegel zei op zijn beurt alleen dat een pod-persoon iedereen is die zonder passie door zijn dagen strompelt. “Mensen worden groenten” waarschuwde hij. “Ik weet niet wat het antwoord is, behalve dat ik me ervan bewust ben.” In die zin, Invasie leest als een verdediging van ijver in al zijn vormen. Voordat Miles zijn grip verliest, gaat hij tekeer tegen stoere mensen die hun hart verharden, en het is opmerkelijk dat zowel hij als Becky gescheiden mensen zijn die het opnieuw willen proberen, ondanks het feit dat de mensen volhouden dat het leven zonder liefde ‘zo eenvoudig’ zal zijn.
Als zelfs de makers ervan niet op één lijn konden komen, dan is het geen wonder dat de thema’s voor Invasie en de afwijzing ervan blijft zo fungibel. Communisme, autoritarisme, kapitalisme, conformiteit – welk -isme uw bête noire ook mag zijn, kan uw zelfgevoel bedreigen. En niet alleen kan die dreiging het leven reduceren tot niets anders dan overleven uit het hoofd, maar iedereen die meedoet zal volhouden dat de dingen op die manier beter zijn. Het is één ding om je autonomie te verliezen; het is iets anders om te horen dat het een vergissing van je was om het überhaupt te hebben.
1956 Lichaamsvreters is misschien niet de beste versie van het verhaal, maar het is wel de grofste versie van het verhaal iets het is misgegaan met de samenleving. Criticus Dennis Lim noemde het “Rorschach-achtig” om een ogenschijnlijk sterke boodschap te bevatten waarvan de makers beweren dat deze niet bestaat, dus voel je niet schuldig als je nog steeds geen antwoord hebt op de vraag die ik stelde. De allegorie zal ter discussie blijven totdat deze opnieuw wordt gemaakt en blijkbaar gaat over beïnvloeders van sociale media, of big tech, of wat kijkers er verder in zien. Het is passend dat we allemaal reageren op het feit dat Invasie van de Body Snatchers different is een triomf voor het individualisme waarin het gelooft.
