Matthieu Blazy’s diepgaande en diepgaande herkalibratie bij Chanel

Matthieu Blazy ziet de zijne Chanel als werk in uitvoering. Hij is waarschijnlijk de enige die dat doet. Een seizoen later was zijn herkalibratie van die naam diep en grimmig. Het wordt gesymboliseerd door een passage van Chanel-pakken in deze nieuwste show die letterlijk tot aan hun tweedy-beenderen uit elkaar werden gescheurd – gedeconstrueerd maar nog steeds herkenbaar, onmiskenbaar Chanel. Dat is precies wat hij doet, in bredere zin, letterlijk de vulling uit het pak halen en het bedrijf als geheel losser maken. Bewijs van het eerste begon tijdens de Paris Fashion Week de winkels binnen te druppelen: je hebt nog nooit een Chanel-jasje zo licht gevoeld, met de onafgewerkte naden en de decoratieve kettingen die eigenlijk hun oorspronkelijke functie vervulden: een vliegend kledingstuk aan het lichaam verankeren. De vrolijke, lachende reclamecampagnes van Chanel zijn van dat laatste een voorbeeld.

Het komt allemaal heel erg uit het Chanel-speelboek als je het terugvoert naar Gabrielle Chanel zelf, een vrouw die net zo goed de structuur uit kleding rukte, mouwen opstak, herenblazers droeg en ondergoed als bovenkleding droeg voordat iemand aan zo’n erbarmelijke terminologie dacht. Het was onbewust, instinctief. Blazy doet dat allemaal, ook al beschouwt hij alles veel meer – zoals de mode tegenwoordig vereist. Toch is hij inderdaad een natuurlijke opvolger. Er was zelfs een jurk in zijn herfst/wintershow van 2026 die hij backstage zijn ’trouwjurk’ noemde, ter ere van zijn verbintenis met Gabrielle. Het was een ding met een lage taille uit de jaren twintig, met daaraan bevestigde lintwimpels, zo mooi dat hij het drie keer liet zien. “Iets uit het verleden nemen, iets geleend, iets blauws.” Er was er echter maar één in die kleur. “Eerlijk gezegd denk ik niet dat ze uit de mode zijn. Zo kijken wij ernaar.”

Dat lijkt in een notendop de aanpak van Blazy te zijn: kijk naar Chanel, zie iets nieuws. Hij heeft ook het geluk dat hij bij Chanel werkt, of beter gezegd bij Chanel, omdat zijn werk een dialoog lijkt met haar nalatenschap. In plaats van stoffige relikwieën op te graven uit een vergeten verkleeddoos met geschiedenis, zoals in sommige andere huizen, heeft Chanel een levende tijdgenoot. Je kunt je voorstellen dat veel vrouwen op straat de originele kleding van Chanel dragen – sommige gelukkige vrouwen dragen nog steeds vintage exemplaren van haar pakken. Daarom werkt het om genereus uit haar catalogus te citeren, om terug te kijken naar haar gehavende cloquépakken uit de jaren zestig, haar rare nep-tweedprints uit de jaren dertig, haar leeuwenkopknopen (ze was een leeuw). Er waren zelfs knopen die op cacaobonen leken – cacao, voor Coco – een visuele grap die Blazy’s roekeloze voorganger Karl Lagerfeld waardig was.

‘Tac, tac, tac,’ zei Blazy, terwijl hij op foto’s van blikken backstage klikte terwijl hij in razend tempo zijn ideeën doornam. Er was een interview uit 1957 met Chanel, zei hij, waarin zij (zoals we sindsdien overal hebben gelezen) haar mode overdag vergeleek met een rups en ’s nachts met een vlinder. Namelijk dat je overdag somber en bruin kon zijn, ingetogen, een beetje wazig (hey, ze hield van ruige tweed), rondkruipend, ongezien en niet spectaculair. Maar ’s nachts wilde een vrouw transformeren, transformeren en prachtig versierde vleugels spreiden, al was het maar voor een korte tijd.

“En dat is het.‘Van rups tot cynosuur – dubbel-C. Er waren hier ook nog andere obscure anekdotes van Chanel: dat ze ooit antwoordde dat haar favoriete kleur iriserend was, dat de eerste Chanel-handtas ooit een kleine maliënkolder voor ’s avonds was, en dat haar appartement gedeeltelijk is bekleed met goudgeverfd katoengaas. Tac, tac, tac, tac was meer geïdentificeerd – iets anders was directer herkenbaar. Tweed of gebreide jaren ’20-jurken, wat Blazy laatst Le Jour noemde, en vervolgde met deze tijd, was typisch Coco. “Ik wilde het heel graag opnieuw doen als onderdeel van de eerste show, zoals een gesprek”, zei Blazy er ineens goed in ingebed.

Het meest onverwachte deel was een reeks glinsterende avondlooks die de maliënkolder optilden en in dunne jasjes en jassen sneden met een overdruk van tweed. Coco ontmoet Claude Monet, een variant op de trompe l’oeil-look die Chanel niet beroemd heeft gemaakt. Ze deden me ook denken aan een weinig bekende, weinig geliefde Lagerfeld-collectie van metallic tweeds en aangebrachte make-up, geïnspireerd door de ganguromeisjes uit de wijken Shibuya en Ikebukuro in Tokio. Blazy’s sluiters hadden ook een glitterend anime-gevoel, modellen met glinsterend pastelkleurig haar vloeiden of werden geborsteld met verf van Duffy.

“Het is heel Chanel”, zei Lagerfeld over de millennial-show. ‘Maar zo’n jurk zou ze nooit hebben gemaakt. Dat is toch mijn werk?’ Het is ook de taak van Blazy om haar fictieve Chanel-isme voor te stellen dat meer waar lijkt dan de feiten, om haar geest bij te werken en haar idealen te ontwikkelen. Deze keer waren de overhemden met kettinggewicht die hij in zijn debuut introduceerde gemaakt van katoen, volledig gevoerd met met vlecht afgezette zakken. Voor Blazy was het een nieuw Chanel-pak – niet spectaculair, beslist een rups, maar je wilde er wel in vallen, net zoals vrouwen in de jaren zestig als uniform in het pak van Chanel vielen, en in de jaren tachtig de redux van Lagerfeld. Wie zei dat als iets kapot is, je het niet mag repareren? Ze zagen er geweldig uit – en in tegenstelling tot Blazy’s kijk op Chanel die we nog nooit hebben gezien, werd de collectie afgesloten met nog een van haar blijvende, nog steeds relevante clichés: het kleine zwarte jurkje. Het zat in een gedraaide trui die zich om het lichaam wikkelde, met een gevederde bloem tussen de schouderbladen vastgespeld. De vlinders gaan regelrecht terug naar de pop. Blazy zei dat het de bedoeling was dat ze de hele show helemaal terug naar het begin kon herhalen, een steeds doorgaande cirkel en cyclus. Eeuwige stijl. Hoe heel, heel Chanel.