EDWARDS, Californië – Als de kolossale New Moon-raket van NASA, die morgen voor het eerst met astronauten zal worden gelanceerd, op zijn pad ontploft of uit elkaar valt terwijl hij door de atmosfeer versnelt, heeft de ruimtevaartorganisatie een plan:
Vuur een krachtige motor af die is bevestigd aan de bovenkant van de bemanningscapsule, die letterlijk is ontworpen om het puin van een exploderende raket af te voeren, draai de capsule rond terwijl deze door de lucht zweeft en zet vervolgens parachutes in om de astronauten weer in veiligheid te brengen.
Het is niet eenvoudig om deze energieke maar delicate dans betrouwbaar uit te voeren. Ingenieurs en wetenschappers in het hele land hebben jarenlang dit Launch Abort System ontwikkeld en getest, waaronder velen in het Armstrong Flight Research Center, dat decennia lang de grenzen van menselijke vluchten in de Mojave-woestijn in Zuid-Californië heeft verlegd.
Voor het Artemis-programma, dat tot doel heeft mensen voor het eerst in een halve eeuw terug te brengen naar de maan en zich voor te bereiden om uiteindelijk mensen op Mars te laten landen, heeft NASA in de jaren 2010 een beroep gedaan op het centrum om te helpen bij het uitvoeren van twee kritische tests van het afbreeksysteem.
In het eerste geval bevestigden NASA-ingenieurs het systeem aan een dummy-testcapsule vol met honderden sensoren, plaatsten het naast de glinsterende witte duinen van New Mexico en vuurden het af om het afbreken van het lanceerplatform te simuleren.
In de tweede keer gingen de bemanningen naar de Space Coast van Florida, waar ze het afbreeksysteem en de testpod op een aangepaste raket plaatsten. Om de omstandigheden van een raketopstijging te simuleren, vuurden ze de raket af en nadat deze de geluidsbarrière doorbrak, activeerden ze het afbreeksysteem.
Dit zijn het soort extreme vliegomstandigheden waarin het Armstrong Flight Research Center gespecialiseerd is.
Brad Flick, die op 20 maart met pensioen ging als directeur van het centrum, herinnerde zich een poster buiten zijn kantoor waarop de Apollo-maanlanding was afgebeeld: ‘Op de poster staat: ‘Voordat we dat deden, oefenden we dit.’ En dat is wat wij doen.”
Pioniers uit Zuid-Californië op het gebied van menselijke vluchten
Zelfs voordat NASA NASA heette, verlegden zijn ingenieurs, wetenschappers en testpiloten de grenzen van het vliegen in de Mojave-woestijn.
Midden op wat nu Edwards Air Force Base is – een van de grootste vliegvelden ter wereld, op ongeveer 480 vierkante kilometer – begon een klein team met het X-plane-programma, een reeks experimentele vliegtuigen die ontworpen zijn om sneller, hoger en (opzettelijk) onhandiger te reizen dan ooit tevoren.
In 1947 werd het team met zijn X-1-vliegtuig de eerste in de geschiedenis van de menselijke vlucht die de geluidsbarrière doorbrak.
Aan het begin van de jaren zestig was het volwaardige Flight Research Center een knooppunt geworden voor baanbrekend luchtvaartonderzoek, onder leiding van NASA’s “slimste en brutaalste”:
Een jonge piloot genaamd Neil Armstrong leidde de raketaangedreven X-15 op een reeks testvluchten. Op een plek waar Armstrong boven de atmosfeer van de aarde vloog, had hij moeite om een veiligheidssysteem in werking te stellen dat was ontworpen om de intense krachten te beperken die piloten ondervonden en zijn landingsbaan overschreden. ongeveer 45 mijldat eindigt boven Pasadena.
Deze hangar van het NASA Armstrong Flight Research Center herbergt een Gulfstream III-vliegtuig dat het centrum zal gebruiken tijdens de Artemis II-missie om de capsule te volgen terwijl deze opnieuw de atmosfeer binnenkomt.
(Genaro Molina/Los Angeles Times)
Het centrum ontwierp en testte ook modellen van een maanlander, die Armstrong – nu de naamgever van het centrum – later gebruikte om te oefenen met het landen op de maan terwijl hij nog hier op aarde was.
Ondertussen begon in het midden ook een ander vliegtuig vorm te krijgen, genaamd “de vliegende badkuip”. Het vreemd uitziende toestel was vooral bedoeld om te testen of ze zonder vleugels konden vliegen, in plaats van lift uit de romp van het vliegtuig te genereren. Om het te lanceren, bevestigden ze het vliegtuig aan één Pontiac cabriolet en scheurde met een snelheid van 200 km per uur over de nabijgelegen zeebodem.
De gegevens die ze uit het experiment hebben gekregen het ontwerp geïnformeerd van de space shuttle. In plaats van alleen te vertrouwen op grote vleugels – die zwaar en omvangrijk hadden moeten zijn om de extreme omstandigheden van de terugkeer te overleven – genereerde de shuttle een behoorlijke hoeveelheid lift met zijn lichaam om de stuggere, lichtere vleugels aan te kunnen. Het noodzakelijke maar misschien onelegante ontwerp bezorgde de shuttle zijn eigen bijnaam: “vliegende baksteen.”
Flick nam niet de moeite om de ‘cowboys-in-vliegtuigverhalen’ te vertellen die hij tijdens zijn bijna veertig jaar bij het centrum had gehoord. Hij merkte echter op dat het een speciaal ras is dat de extremen van het werk als testpiloot aankan – en dat het een serieus risicobeheer voor het hele team vereist.
“Het veiligste wat je ooit met een vliegtuig kunt doen, is er nooit mee vliegen”, zei Flick. “Dat is niet de business waar we ons in bevinden. … De mensen in dat vliegtuig – of ze nu piloten zijn of in de cabine – ze zijn afhankelijk van ons om ons werk goed te doen, om hen veilig en in leven te houden. Dat is een verantwoordelijkheid die we zeer serieus nemen.”
Armstrong Flight Research Center-directeur Brad Flick staat op 18 maart 2026 naast een Gulfstream III-vliegtuig.
(Genaro Molina/Los Angeles Times)
Test van het laatste redmiddel van astronauten
De ervaring van het centrum om de grenzen van het vliegen ver te overschrijden, maar ook om van zijn experimentele vliegtuigen ‘vliegende laboratoria’ te maken met tientallen of honderden sensoren, heeft het tot de sleutel gemaakt tot het succes van NASA’s ruimtemissies door de jaren heen.
Voor de eerste van de twee Artemis-abortustests, genaamd Pad Abort-1, schilderde het team van het Armstrong Flight Research Center de testcapsule; geïnstalleerde sensoren, vluchtcomputers, bedrading en parachutes; en vervolgens het hele systeem aan een reeks tests en metingen onderwerpen om er zeker van te zijn dat het klaar was voor lancering.
Tijdens de complexe luchtgymnastiek van een abortus is de gewichtsverdeling enorm van belang: een topzware capsule presteert anders dan een bodemzware capsule. Een onevenwichtig gewicht aan één kant kan er ook voor zorgen dat de capsule eruit valt. Daarom gebruikte het Armstrong-team een reeks tests waarbij gebruik werd gemaakt van slimme gewichten en het voorzichtig kantelen van de capsule.
Abortussen zijn ook intens. De motoren die de capsule van de gedoemde raket wegtrekken, zijn ontworpen om in slechts twee seconden van 0 naar 800 km/uur te accelereren – ruim de helft van de geluidssnelheid. Daarbij schudt de capsule behoorlijk agressief. Daarom stelde het team de capsule in het laboratorium bloot aan trillingen om er zeker van te zijn dat alles nog zou werken na dat soort extreme trillingen. Het is beter om dingen op de grond kapot te maken dan in de lucht.
Het Armstrong-team koos uiteindelijk de White Sands Missile Range in New Mexico voor de pad-abortustest. Het hield ook toezicht op de bouw van het lanceerplatform en coördineerde de operaties voor de test, die NASA in 2010 met succes voltooide.
Jaren later lanceerde NASA zijn Ascent Abort-2-test bovenop een aangepaste raket ter voorbereiding op de Artemis-lanceringen. Daarom had het Armstrong-team een meer gerichte rol: het ontwerpen en testen van het netwerk van honderden sensoren die de ogen en oren van het bureau zouden vormen voor de test. Dit omvatte onder meer het bevestigen van de sensoren aan een triltafel en het stevig schudden ervan om ervoor te zorgen dat ze de G-krachten aankonden.
Milieutesttechnicus Cryss Punteney legt haar handen op de Unholtz Dickie-triltafel waar componenten voor de Ascent Abort-2 werden getest in het NASA Armstrong Flight Research Center.
(Genaro Molina/Los Angeles Times)
‘Als de boom in het bos viel en er niemand in de buurt was om het te horen, maakte hij dan geluid?’ zei Laurie Grindle, adjunct-centrumdirecteur van Armstrong die als projectmanager diende voor de eerste abortustest. “Als we geen instrumenten hadden gehad, hadden we iets geweldigs kunnen lanceren dat prachtig op video te zien was, maar we zouden niet weten of het goed werkte.”
De tweede test verliep probleemloos in 2019. De teams kregen waardevolle gegevens – en nog wat ook geweldig filmpje.
In 2022 bereikte NASA’s onbemande Artemis I-testmissie met het afbreeksysteem met succes de maan – geen onderbreking nodig. Wanneer morgen de bemande Artemis II-missie naar de maan vertrekt, zal het afbreeksysteem ervoor zorgen dat de astronauten voor het eerst in leven blijven.
