Bugonia begint met bijen.
De titel van Yorgos Lanthimos’ nieuwste smerige satire komt van een oud Grieks geloof dat bijen zich manifesteren uit het lichaam van een koe, wat als metafoor dient in dit verhaal over een farmaceutische directeur (Emma Stone) die wordt gegijzeld door een man (Jesse Plemons) die denkt dat ze een buitenaards wezen is.
De Ierse cameraman Robbie Ryan, genomineerd voor een Oscar voor zijn werk aan twee eerdere Lanthimos-films, ‘The Favorite’ en ‘Poor Things’, begreep het belang van onze zoemende insectenvrienden voor het uiteindelijke succes van de film.
“De film gaat over een heel universum dat ons vreemd is, terwijl wij vreemd zijn voor de bijen”, zei Ryan, en merkte op dat er een echte bijenkorf stond op de filmset in Henley-on-Thames, een uur van Londen.
“Het was een beschermde ruimte en de hele bemanning moest bijdragen inpakken. We zagen er dus letterlijk uit als ruimtevaarders die op een andere planeet landden toen we de heuvel op gingen om alle openingsbeelden te filmen van de bijen die bloemen in het wild bestuiven. En het is niet altijd mogelijk om die beelden in een oogwenk te maken. Je moet opletten.”
Het is emblematisch voor Ryans hele carrière als moderne meester in het vastleggen van de authentieke wereld door zijn lens. Naast zijn films met Lanthimos heeft hij in totaal tien speelfilms gefotografeerd voor sociaal-realistische auteurs Ken Loach (“I, Daniel Blake”, “The Old Oak”) en Andrea Arnold (“American Honey”, “Fish Tank”, “Bird”).
“Bugonia” is een remake van de film “Save the Green Planet!” uit 2003, een Zuid-Koreaanse komedie die Ryan niet van tevoren heeft gezien, maar van plan is dit tijdens zijn kerstvakantie te doen. Een groot deel van de Lanthimos-versie speelt zich af in een sombere kelder, waar het personage van Stone is vastgeketend met haar hoofd kaalgeschoren en ingesmeerd met antihistaminische crème om te voorkomen dat haar buitenaardse soort haar locatie identificeert, aldus haar ontvoerder.
De actrice schoor eigenlijk haar hoofd voor de rol, en Ryan wilde haar uiterlijk niet verfraaien met verlichting. “Er is het klassieke citaat van John Cassavetes: ‘De grootste locatie ter wereld is het menselijke gezicht'”, zei hij. “En het idee dat Emma Stone er zo uitziet als zij, dat is op zichzelf al een heel opvallend beeld. Als ik aan ‘Bugonia’ denk, denk ik altijd aan het beeld van haar op de poster: haar kale hoofd en dat ene grote oog dat omhoog kijkt.”
Tot dat moment was een belangrijk element van Ryans ontwerp het tonen van Stone in volledige belichting. “Het komt niet vaak voor dat Yorgos me ergens te veel over vertelt”, zei hij lachend, en legde uit dat Lanthimos een compleet verlichtingsplan voor de hele kelder had voorgesteld.
“Dus de kamer begint met één TL-licht. In de volgende scène is er nog een ander licht. Naarmate de film vordert, maak je steeds meer kennis met de kelder. Binnen een paar scènes, terwijl Emma’s personage de kamer verkent, ben je meer dan halverwege de hele kelder.”
Maar een visuele meevaller resulteerde in een daaropvolgende bloei van kleur. De film is opgenomen in de beeldverhouding 1,50:1 op VistaVision, het nieuw leven ingeblazen high-definition filmformaat dat onlangs werd gebruikt voor “The Brutalist” en “One Battle After Another.” En toen de camera op de keldertrap werd gericht, creëerde de roze isolatie op de muren een rijke scharlakenrode kleur rondom Stone.
“We gebruikten overdag film en onze wolfraamlamp creëerde een rode klodder licht in die kamer”, zei Ryan. “We konden de kleur er niet uit halen, dus in plaats daarvan leunden we er gewoon tegenaan. En het leek te passen bij wat er op dat punt in het verhaal gebeurde.”
Hoe intens duister hun onderwerpen ook zijn, de films van Lanthimos neuriën altijd met een uitgestreken gevoel voor humor, wat het duidelijkst tot uiting komt in ‘Bugonia’ tijdens een vroege scène waarin het personage van Stone slordig wordt ontvoerd van de oprit van haar huis. Ryan filmde het grootste deel van de scène van een afstand, wat de onhandige komedie van de situatie versterkte.
“Met zo’n actiescène wil je er niet bij zijn”, zei hij. “Het is leuker als het observerend is. En ik kan niet genoeg zeggen over hoeveel Yorgos met een redactionele geest denkt tijdens het filmen. Hij is zo afgestemd op wat zal werken in de voltooide film.”
Zijn vier samenwerkingen met Lanthimos en Stone (die ook “Poor Things” en “Bugonia” produceerden en verschenen in “Kinds of Kindness”) hebben zeker een bepaald soort fantasmagorie gecreëerd die de handtekening van de Griekse regisseur is geworden.
Ryan legde uit dat hij nog steeds “het gevoel heeft dat ik elke dag een leercurve doormaak op een Yorgos-set”, terwijl hij er trots op is dat de films het publiek boeien en debatten op gang brengen. “Deze vertelt ons dat we volledig blind zijn voor wat er aan de hand is en vraagt in feite of het menselijk ras überhaupt zou moeten bestaan”, zei hij. “Het brengt een gesprek op gang, zoals alle goede films doen, en het is voor ons een beloning om daar deel van uit te maken.”
Dit verhaal verscheen voor het eerst in de Below-the-Line-editie van het prijsmagazine van TheWrap. Lees meer uit het nummer hier.
