Het beste Frankenstein-paasei in de bruid! Onthult hoe slim de film werkelijk is

Dit artikel bevat spoilers voor “De bruid!”

Maggie Gyllenhaal’s nieuwe film “The Bride!” is een hervertelling uit de Jazz Age van zowel Mary Shelley’s baanbrekende roman ‘Frankenstein’ uit 1818 als een extrapolatie van de gebeurtenissen uit James Whale’s horror/komedie ‘Bride of Frankenstein’ uit 1935. Gyllenhaal presenteert verschillende metanarratieve lagen, te beginnen met Mary Shelley zelf (Jessie Buckley) die als spookachtige verteller fungeert. Mary heeft op bovennatuurlijke wijze ook gedeeltelijk bezit genomen van een jonge vrouw genaamd Ida (ook Buckley), die werd vermoord door gangsters en vervolgens weer tot leven werd gewekt om de titulaire bruid te worden. Annette Bening speelt Modern Prometheus uit dit specifieke verhaal, een personage genaamd Dr. Euphronious, een duidelijke toespeling op Dr. Pretorius (Ernest Thesiger) uit Whale’s film.

“De bruid!” weet dat velen veel ‘Frankenstein’-verhalen, films en media zijn haar voorgegaan, waarbij ze knipoogend allemaal werden erkend, terwijl ze ook uitbraken in een anarchistische, punkrock-act van feministisch verzet. In dit universum worden de bruid en Frankenstein (Christian Bale) afgeschilderd als krankzinnige seriecriminelen, vergelijkbaar met Bonnie & Clyde, of zelfs Mickey & Mallory Knox uit Oliver Stone’s “Natural Born Killers”. De wereld neemt kennis van de sexy, met littekens bedekte monsters op het lam, en de Bruid inspireert de vrouwen van die tijd om terug te vechten, in opstand te komen en agenten van wraak en chaos te worden. Had ik al gezegd dat “De Bruid!” is een van de beste films van het jaar?

Terwijl de bruid en Frank op de vlucht zijn voor de politie (ze worden gezocht voor moord), duiken ze een chique jazzclub binnen om zich te verstoppen tussen de Aristois. De muziektent speelt een van de grote standaarden van die tijd: de hit “Puttin’ on the Ritz” van Irving Berlin uit 1929.

Maggie Gyllenhaal wist wat ze deed toen ‘Puttin’ on the Ritz’ ook te zien was in een opmerkelijke, hilarische scène in Mel Brooks’ monsterparodie uit 1974, ‘Young Frankenstein’.

De opname van “Puttin’ on the Ritz” in “The Bride!” was niet slechts een periodedetail. Het was een referentie. Het feit dat Frankenstein van Christian Bale bovenaan atonaal de titel van het nummer roept, zorgt ervoor dat de verwijzing naar “Young Frankenstein” opzettelijk was.

Om de lezers eraan te herinneren: er was een scène in ‘Young Frankenstein’ waarin dokter Frederick Frankenstein (Gene Wilder), nadat hij zijn monster (Peter Boyle) heeft gecreëerd, aan de wereld wil bewijzen dat zijn creatie niet alleen vreedzaam is, maar ook nogal moedig en verfijnd. Hij kleedt het monster in een smoking en ze gaan verder met het zingen van een zang- en dansnummer op “Puttin ‘on the Ritz”. Frederick zingt elke tekst van het nummer, en Boyle gromt de titel uit volle borst. Het is een van de grappigste scènes in een film vol grappige scènes, en misschien wel een van de bekendste van de film. Vreemd genoeg probeerde Gene Wilder ooit die scène uit de film te halen.

Het was in ieder geval bekend bij Maggie Gyllenhaal, die op slimme wijze haar eigen monster op hetzelfde lied liet zingen en dansen. Dit kwam ook overeen met de plot van haar eigen film. Haar Frankenstein is geobsedeerd door romantische zang-en-dansfilms, vooral die met Fred Astaire-achtige filmster Ronnie Reed (Jake Gyllenhaal). Hij was goed thuis in de muzikale komedies van die tijd, en het is 100% waarschijnlijk dat het monster de obscure film ‘Puttin’ on the Ritz’ uit 1930 van Edward Sloman zag, die was geëxtrapoleerd uit het lied van Berlijn.

Het gebruik van “Puttin’ on the Ritz” in de film van Gyllenhaal dient dus een tweeledig doel. Het was niet alleen een verwijzing naar ‘Young Frankenstein’, maar een manier om het karakter van het monster uit te breiden. “De bruid!” is een slimme film gemaakt door een slimme filmmaker.

En de “Young Frankenstein”-riff is slechts een van de vele “Frankenstein”-referenties in “The Bride!” Zoals gezegd is Mary Shelley een personage in de film, en ze spreekt regelmatig om commentaar te geven op de actie. Mary merkt op een gegeven moment op dat wat ze waarneemt haar doet denken aan de keren dat ze haar man, Percy Shelley, hun wederzijdse vriend Lord Byron zag betasten. Elke horrorfan kan je vertellen dat Mary, Percy en Byron vroeger samen feestten en dat haar roman ‘Frankenstein’ werd geschreven tijdens een noodlottig feest toen ze alle drie besloten een schrijfwedstrijd voor spookverhalen te houden. Sommige literaire roddelaars hebben beweerd dat Byron en Shelley mogelijk geliefden waren.

Dit was misschien niet opzettelijk, maar Dr. Het Euphronious-personage in “The Bride!” gaat over een strenge en serieus ogende meid genaamd Greta (Jeannie Berlin), die in zware make-up en werkkleding van een meid door de film loopt. Iets aan haar uiterlijk roept het karakter op van Magenta, het huis gespeeld door Patricia Quinn, in “De Rocky Horror Picture Show”. “Rocky Horror” is natuurlijk een Frankenstein-riff op zichzelf, over een gekke Dr. Frank-N-Furter (Tim Curry) die kunstmatige mensen creëert om zijn seksslaven te zijn. Maggie Gyllenhaal heeft ‘Rocky Horror’ misschien niet verzonnen, maar ik twijfel er niet aan dat ze het in ieder geval meerdere keren heeft bekeken. Ze bereikte tenminste cultfilmkeukens. Het wordt op prijs gesteld.

En het laatste nummer dat over de aftiteling heen speelt, is het piece de Resistance. Gyllenhaal maakt veel gebruik van de gevestigde Halloween-hit “Monster Mash” uit 1962 van Bobby “Boris” Pickett en de Crypt-Kickers. Als liefhebber van oude nieuwsmelodieën: “The Bride!” is een film naar mijn hart.

“De bruid!” speelt nu overal in theaters.