Arrestaties van demonstranten blijven Iran weken na de demonstraties en het harde optreden van de regering in beroering brengen

De Iraanse veiligheidsagenten arriveerden om 02.00 uur en stopten in een zestal auto’s buiten het huis van de familie Nakhii. Ze maakten de slapende zussen, Nyusha en Mona, wakker en dwongen hen het wachtwoord op hun telefoons in te voeren. Vervolgens hebben ze de twee meegenomen.

De vrouwen werden beschuldigd van deelname landelijke protesten Iran was een week eerder geschokt, vertelde een vriendin van het echtpaar aan The Associated Press, op voorwaarde van anonimiteit voor haar veiligheid toen ze de arrestaties van 16 januari beschreef.

Dergelijke arrestaties hebben weken daarna plaatsgevonden repressie door de overheid die vorige maand de protesten neersloeg die opriepen tot een einde aan het theocratische bewind van het land. Uit zowel grote steden als plattelandssteden zijn berichten gekomen over invallen in huizen en werkplekken, waarbij een sleepnet aan het licht is gekomen dat de grote delen van de Iraanse samenleving. Universiteitsstudenten, artsen, advocaten, leraren, acteurs, bedrijfseigenaren, atleten en filmmakers zijn meegesleurd, evenals hervormingsgezinde figuren dichtbij President Masoud Pezeshkian.

Volgens activisten die toezicht houden op de arrestaties worden ze vaak dagen of weken in incommunicado-detentie gehouden en mogen ze geen contact opnemen met familieleden of advocaten. Het heeft wanhopige familieleden achtergelaten die op zoek zijn naar hun dierbaren.

Het in de VS gevestigde Human Rights Activists News Agency schat het aantal arrestaties op ruim 50.000. AP heeft het cijfer niet kunnen bevestigen. Sinds de Iraanse autoriteiten zijn de gevangenen moeilijk te traceren opgelegde internet-black-outen rapporten druppelen slechts met moeite naar buiten.

Andere activistische groepen buiten Iran hebben ook gewerkt aan het documenteren van de vieringen.

“De autoriteiten blijven mensen identificeren en vasthouden”, zegt Shiva Nazarahari, organisator van een van die groepen, het Comité voor het toezicht op de status van gedetineerde demonstranten.

Tot nu toe heeft de commissie de namen geverifieerd van ruim 2.200 mensen die zijn gearresteerd met behulp van directe rapporten van families en een netwerk van contacten ter plaatse. Tot de gearresteerden behoren 107 universiteitsstudenten, 82 kinderen vanaf 13 jaar, evenals 19 advocaten en 106 artsen.

Nazarahari zei dat de autoriteiten gemeentelijke straatcamera’s hebben beoordeeld, bewakingscamera’s en dronebeelden hebben opgeslagen om mensen die aan de protesten hebben deelgenomen te volgen naar hun huizen of werkplekken, waar ze worden gearresteerd.

Wekenlang vastgehouden zonder contact

De protesten begonnen eind december, aangewakkerd door woede stijgende prijzenen verspreidde zich snel door het hele land. Ze bereikten hun hoogtepunt op 8 en 9 januari, toen honderdduizenden mensen in meer dan 190 dorpen en steden in het hele land de straat op gingen.

Veiligheidstroepen reageerden door ongekend geweld te ontketenen. Het persbureau voor mensenrechtenactivisten heeft tot nu toe gesproken ruim 7.000 stierven en zegt dat het werkelijke aantal veel hoger is. De Iraanse regering maakte op 21 januari haar enige dodental bekend en zei dat 3.117 mensen omkwamen. De theocratie heeft het aantal dodelijke slachtoffers als gevolg van onrust uit het verleden onderschat of te weinig gerapporteerd.

Gholamhossein Mohseni Ejehi, een harde geestelijke die aan het hoofd staat van de Iraanse rechterlijke macht, werd het gezicht van het harde optreden, bestempelde demonstranten als ‘terroristen’ en riep op tot snelle bestraffing.

Sindsdien zijn “detenties zeer wijdverbreid omdat het lijkt alsof de samenleving volledig verstikt is”, zei een demonstrant die door de AP werd bereikt in Gohardasht, een middenklassegebied buiten de Iraanse hoofdstad. Hij zei dat twee van zijn familieleden en drie vrienden van zijn broer tijdens de eerste dagen van de aanval werden gedood, evenals verschillende buren. De demonstrant sprak op voorwaarde van anonimiteit, uit angst te worden aangevallen door de autoriteiten.

De zusjes Nakhii, de 37-jarige Nyusha en de 25-jarige Mona, werden eerst naar het huis van Teheran gebracht. beruchte Evin-gevangeniswaar ze contact mochten opnemen met hun ouders, zei hun vriend. Later, zo zei ze, werden ze overgebracht naar Qarchak, een vrouwengevangenis aan de rand van Teheran, waar rechtengroepen al vóór het harde optreden melding maakten van omstandigheden als overbevolking en een gebrek aan hygiëne.

Andere mensen wier arrestaties werden gedocumenteerd door de gevangenencommissie zijn in de gevangenissen verdwenen. De familie van Abolfazl Jazbi heeft niets meer van hem gehoord sinds zijn arrestatie op 15 januari in een fabriek in de zuidelijke stad Isfahan. Volgens de commissie lijdt Jazbi aan een ernstige bloedziekte waarvoor medicijnen nodig zijn.

Van Atila Sultanpour, 45, is niets meer vernomen sinds hij op 29 januari uit zijn huis in Teheran werd gehaald door veiligheidsagenten die hem ernstig mishandelden, aldus Dadban, een groep Iraanse advocaten in het buitenland die ook detenties documenteert.

De autoriteiten hebben ook stappen ondernomen om bankrekeningen op te schorten, simkaarten te blokkeren en eigendommen van familieleden van de demonstranten of mensen die publiekelijk hun steun betuigen, in beslag te nemen, zei Musa Barzin, een advocaat bij Dadban, op basis van rapporten van families.

Bij eerdere repressie tegen protesten volgden de autoriteiten soms een eerlijk proces en de rechtsstaat, maar deze keer niet, zei Barzin. De autoriteiten ontzeggen gedetineerden steeds vaker de toegang tot juridisch advies en houden hen vaak dagen of weken vast voordat ze toestemming geven om naar hun familie te bellen. Advocaten die gearresteerde demonstranten vertegenwoordigen, hebben volgens Dadban ook te maken gehad met dagvaardingen en detentie.

‘De rechtshandhaving bevindt zich in de ergste situatie ooit’, zei Barzin.

Tekenen van verzet blijven bestaan

Ondanks het harde optreden blijven veel maatschappelijke groeperingen uitdagende verklaringen afleggen.

De Writers’ Association of Iran, een onafhankelijke groep met een lange traditie van afwijkende meningen, bracht een verklaring uit waarin ze de protesten omschreef als een opstand tegen “47 jaar systemische corruptie en discriminatie”.

Zij maakte ook bekend dat twee van haar leden waren gearresteerd, waaronder een lid van haar secretariaat.

Een nationale raad die onderwijzers vertegenwoordigt, riep gezinnen op om zich uit te spreken over gedetineerde kinderen en leerlingen. “Wees niet bang voor de bedreigingen van veiligheidstroepen. Raadpleeg een onafhankelijke raadsman. Maak de namen van uw kinderen openbaar”, staat er in een verklaring.

Een woordvoerder van de gemeente zei zondag dat zij de dood van minstens 200 minderjarigen heeft gedocumenteerd die tijdens de aanval zijn omgekomen. Dat aantal is enkele tientallen hoger dan de telling van enkele dagen daarvoor.

“Elke dag zeggen we tegen onszelf dat dit de laatste lijst is”, schreef Mohammad Habibi op X. “Maar de volgende ochtend komen er weer nieuwe namen.”

Ook advocatenverenigingen en medische groeperingen hebben zich uitgesproken, waaronder de door de Iraanse staat gesanctioneerde Medische Raad, die de autoriteiten opriep te stoppen met het lastigvallen van medisch personeel.

Iran wordt verbannen Kroonprins Reza Pahlavi riep op tot een “mondiale actiedag” op zaterdag en drong er bij de aanhangers op aan de straat op te gaan in München, Los Angeles en Toronto om aan te dringen op “dringende, praktische stappen ter ondersteuning van het Iraanse volk”.

“We komen bijeen in een uur van groot gevaar om te vragen: zal de wereld het volk van Iran steunen?” Dat zei Pahlvai zaterdag op een persconferentie in München. Een jaarlijkse veiligheidsconferentie van mondiale veiligheidsfiguren en Europese leiders zal dit weekend plaatsvinden in de Duitse stad. De politie vertelde AFP dat ongeveer 80.000 mensen deelnamen aan een protest in München.

Pahlavi, de zoon van de afgezette sjah van Iran en die zichzelf probeert te positioneren als speler in de toekomst van Iran, waarschuwde voor de waarschijnlijkheid van meer doden in Iran “terwijl de democratieën toekijken en toekijken.” Hij voegde eraan toe dat het voortdurende voortbestaan ​​van de Iraanse regering “een duidelijk signaal afgeeft aan elke pestkop: dood genoeg mensen en je blijft aan de macht.”

De woede over het bloedvergieten draagt ​​nu bij aan de bitterheid over de economie, die is uitgehold door tientallen jaren van sancties, corruptie en wanbeheer. De waarde van de munt is gedaald en de inflatie is gestegen naar recordhoogten.

De Iraanse regering heeft maatregelen aangekondigd, zoals de lancering van een nieuw kortingsprogramma voor essentiële goederen. Arbeiders- en handelsgroepen, waaronder een nationale vakbond voor gepensioneerden, hebben verklaringen afgelegd waarin zij de economische en politieke crisis veroordelen.

Iran en de Verenigde Staten

President Donald Trump heeft een vliegdekschip verplaatst en andere militaire middelen naar de Perzische Golf en suggereerde dat de Verenigde Staten Iran zouden kunnen aanvallen moord op vreedzame demonstranten of als Teheran massa-executies lanceert vanwege de protesten. EEN tweede Amerikaanse vliegdekschip is op weg naar het Midden-Oosten.

De Iraanse theocratie heeft in het verleden te maken gehad met protesten en Amerikaanse bedreigingen, en het harde optreden toonde de ijzeren greep die het land op het land heeft. Deze week organiseerden de autoriteiten regeringsgezinde bijeenkomsten van honderdduizenden mensen ter gelegenheid van de verjaardag van de Islamitische Revolutie van 1979.

Toch ziet Barzin de wreedheid van het harde optreden als een teken dat het Iraanse leiderschap ‘voor het eerst bang is om omvergeworpen te worden’.