DUBAI, Verenigde Arabische Emiraten — Lang voordat hij voorzitter van het Iraanse parlement werd, voerde Mohammad Bagher Qalibaf bijna twintig jaar lang een charmeoffensief, waarbij hij zichzelf afschilderde als een stoere kerel waar het Westen zaken mee kon doen. de islamitische republiek.
“Ik zou graag willen dat het Westen zijn houding ten opzichte van Iran verandert en Iran vertrouwt, en ik kan er zeker van zijn dat er in Iran een houding bestaat om kwesties door middel van dialoog vooruit te helpen”, vertelde hij in 2008 aan de krant The Times in Londen.
Met De oorlog van de VS en Israël met Iran in zijn vierde week heeft de 64-jarige piloot en voormalig hoofd van de Revolutionaire Garde ontkend dat er gesprekken zijn geweest met de Verenigde Staten, te midden van berichten dat hij naar voren werd geschoven als de onderhandelingspartner van Washington.
Er zijn ook vragen over de macht die Qalibaf in zich heeft Theocratie van Iranverwoest na de Israëlische luchtaanval van 28 februari waarbij de 86-jarige opperste leider om het leven kwam Ayatollah Ali Khamenei.
Khamenei’s zoon, Mojtabanu heeft de nieuwe opperste leider van Iran Qalibaf gesteund tijdens zijn herhaalde en mislukte presidentiële campagnes. Toch zullen verschillende machtscentra in de Iraanse theocratie nu waarschijnlijk strijden om de controle over de Islamitische Republiek – en er bestaat nog steeds onzekerheid over de status van Mojtaba Khamenei, aangezien hij nog moet worden gezien nadat hij naar verluidt gewond is geraakt.
Ondertussen is Qalibaf betrokken bij het harde optreden tegen demonstranten die oproepen tot verandering in de Iraanse regering en heeft hij tijdens zijn ambtstermijn beschuldigingen van corruptie om zich heen zien wervelen.
President van de Verenigde Staten Donald Trump misschien gewoon op zoek naar een Iraanse versie van Venezuela Waarnemend president Delcy Rodríguezdie het overnam toen het Amerikaanse leger fv in beslag nam De Venezolaanse leider Nicolás Maduro in januari.
“Veel Iraniërs verachten Ghalibaf; diplomaten beschouwen hem als pragmatisch”, schreef analist Michael Rubin, waarbij hij een andere transliteratie van de achternaam van de politicus gebruikte. “Deze diplomaten verwarren pragmatisme met opportunisme. Ghalibaf is een overlever. Hij ziet in Trump iemand die hem kan helpen bereiken wat wijlen Opperste Leider Ali Khamenei hem ontzegde: het presidentschap of een soortgelijke interim-leiderschapsrol.”
Het Iraanse semi-officiële persbureau Tasnim, dat vermoedelijk dicht bij de waakhond staat, omschreef de berichten in de westerse media dinsdag als een ‘politieke bom’, gericht op het desintegreren van de leiders van het land.
“Qalibaf werd geïntroduceerd als onderhandelingspartij om een tegenstrijdig en niet-verenigd beeld van Iran te presenteren”, zei Tasnim. “Het noemen van de naam Qalibaf was duidelijk bedoeld om interne verdeeldheid in Iran te creëren en conflicten tussen politieke krachten uit te lokken.”
Qalibaf werd geboren in de stad Torqabeh in de noordoostelijke Iraanse provincie Razavi Khorasan, als zoon van een vader van een winkelier, die geen lid was van de sjiitische geestelijkheid die tijdens de islamitische revolutie van 1979 de macht greep.
Zoals veel jonge mannen van zijn generatie sloot hij zich tijdens de bloedige oorlog met Irak in de jaren tachtig aan bij de paramilitaire garde, en klom snel op in de gelederen. Na het conflict was hij jarenlang hoofd van de bouwafdeling van de Garde, Khatam al-Anbia, en leidde hij de inspanningen voor de wederopbouw.
Opgeleid als piloot, diende hij vervolgens als commandant van de luchtmacht van de Garde. In 1999 ondertekende hij een brief aan de hervormingsgezinde president Mohammad Khatami tijdens studentenprotesten in Teheran over de sluiting door de regering van een hervormingsgezinde krant en het daaropvolgende harde optreden door veiligheidstroepen. In de brief werd gewaarschuwd dat Khatami de Garde eenzijdig zou optreden, tenzij hij ermee instemde de demonstraties te beëindigen.
Bij het geweld rond de protesten, de eerste in een reeks wijdverbreide demonstraties van de afgelopen decennia, zijn tientallen mensen om het leven gekomen, honderden gewond geraakt en duizenden gearresteerd.
Qalibaf werd vervolgens hoofd van de Iraanse politie, moderniseerde de strijdmacht en implementeerde het noodtelefoonnummer 110 van het land. Een uitgelekte opname van een latere ontmoeting tussen Qalibaf en leden van de Basij-vrijwilligersmacht van de bewaker bracht hem er echter toe te beweren dat hij in 2003 opdracht had gegeven tot het neerschieten van demonstranten en het geweld prees dat werd gebruikt tijdens de protesten van de Groene Beweging in Iran in 2009.
De toenmalige president van Iran, Hassan Rouhani, zinspeelde op het incident in 2003, toen de twee in 2017 spartelden tijdens een presidentieel debat.
“Er was een argument dat je zei dat de studenten moesten komen, dan kunnen we ze aanvallen en de klus afmaken”, zei Rouhani destijds.
Als burgemeester van Teheran van 2005 tot 2017 werd Qalibaf geconfronteerd met beschuldigingen van corruptie, waaronder een donatie van meer dan $ 3,5 miljoen aan een stichting gerund door zijn vrouw.
Hij gebruikte zijn bekendheid echter ook om naar het World Economic Forum te reizen en prees zelfs New York City in een interview met The Financial Times, dat ongetwijfeld de wenkbrauwen opriep bij andere hardliners. Zijn tegenstanders voerden aan dat Qalibaf net als Reza Pahlavi was, een hardwerkende soldaat die in 1925 sjah werd en er snel op aandrong Perzië te verwesteren en het Iran te noemen voordat hij de macht overdroeg aan zijn zoon Shah Mohammad Reza Pahlavi.
Qalibaf heeft de vergelijking niet direct afgewezen.
“Als autoritarisme betekent dat de collectieve rede tot een plan en besluit komt, dan ben ik zeer vastberaden en standvastig in de uitvoering ervan”, zei Qalibaf in 2008 tegen The Financial Times, waarmee hij zichzelf positioneerde als een alternatief voor de harde president Mahmoud Ahmadinejad. “Als het in de samenleving gepast is om een project uit te voeren, ben ik heel standvastig en toon ik enige flexibiliteit en laat ik het collectieve gevoel niet ontsieren of ontregelen.”
Qalibaf stelde zich kandidaat voor het presidentschap in 2005, 2013, 2017 en 2024, maar ondanks de mislukkingen van die campagnes suggereerden Amerikaanse diplomaten dat hij de steun genoot van Mojtaba Khamenei, zo blijkt uit diplomatieke telegrammen gepubliceerd door WikiLeaks.
“Mojtaba heeft naar verluidt lange tijd een zeer nauwe relatie onderhouden met de burgemeester van Teheran en presidentskandidaat Mohammad Baqr Qalibaf; Mojtaba zou de ‘ruggengraat’ zijn geweest van Qalibafs vroegere en voortdurende verkiezingscampagnes”, aldus een telegram uit augustus 2008. “Mojtaba zou Qalibaf bijstaan als adviseur, financier en leverancier van politieke steun op hoog niveau. Zijn steun voor en nauwe band met Qalibaf blijft naar verluidt onverminderd bestaan.”
Nu Khamenei de nieuwe opperste leider van Iran is, zou de positie van Qalibaf aanzienlijk kunnen worden versterkt.
Trump trok zich terug van een deadline van 48 uur voor Iran de Straat van Hormuz openenberichten in de media suggereerden dat Qalibaf een mogelijk Iraans contact voor de Amerikaanse regering zou kunnen zijn. Qalibaf zelf heeft ontkend dat er onderhandelingen gaande zijn.
“Er zijn geen onderhandelingen met de VS geweest en nepnieuws wordt gebruikt om de financiële en oliemarkten te manipuleren en te ontsnappen aan het moeras waarin de VS en Israël gevangen zitten”, schreef hij maandag in de X.
Verrassend genoeg staat de naam van Qalibaf, in tegenstelling tot veel functionarissen in de Iraanse regering, op geen enkele Amerikaanse premie.
Het is nog steeds onduidelijk of de Israëliërs Qalibaf als doelwit zien. Als parlementsvoorzitter prees Qalibaf de aanval van Hamas op Israël van 7 oktober 2023 en zei dat deze aantoonde dat “het zionistische regime nooit vrede zal hebben tot de dag dat het wordt vernietigd.”
Ook Trump leek maandag bezorgd dat zijn naamloze onderhandelingspartner de veiligheid van eventuele gesprekken in gevaar zou kunnen brengen.
Op de vraag waarom hij de Iraanse onderhandelaar niet bij naam wilde noemen, zei Trump tegen verslaggevers: “Omdat ik niet wil dat ze worden vermoord, oké? Ik wil niet dat ze worden vermoord.”
