Deze kaarten laten twee verschillende benaderingen zien om Groenland weer te geven. De linkerkaart is een orthografische projectie die een wereldbol nabootst. De rechterkaart is een Mercatorprojectie, die de omvang van de landmassa’s – inclusief Groenland – die zich het dichtst bij de polen bevinden, overdrijft.
Alyson Hurt/NPR
onderschrift verbergen
onderschrift wijzigen
Alyson Hurt/NPR
President Trump brengt opnieuw het idee naar voren annexatie van Groenlandhet semi-autonome arctische eiland dat een gebied in Denemarken is.
De ligging van Groenland tussen Noord-Amerika en Rusland geeft het land strategische waarde voor de Verenigde Staten, zoals ook al het geval is heeft een militaire basis daar. ‘We hebben Groenland absoluut nodig’, zei Trump zondag. “We hebben het nodig voor de verdediging.”
Als je door al dit gepraat Groenland op een kaart wilt bekijken, zul je misschien de omvang ervan opmerken. Groenland is het grootste eiland ter wereld en beslaat meer dan 836.000 vierkante kilometer.
Maar is Groenland echt zo groot als het op een kaart lijkt? Het blijkt dat het van de kaart afhangt.
Hoewel globes een redelijk nauwkeurig beeld geven van de geografie van de wereld, wordt het veel moeilijker als je een bol probeert af te beelden op een tweedimensionaal oppervlak. De vormen en afmetingen van landmassa’s kunnen vervormd zijn, en afstanden en richtingen dreigen scheef te lopen. Er zijn veel verschillende soorten wereldkaartenen elk heeft zijn sterke en zwakke punten.
Een van de meest voorkomende kaarttypen wordt genoemd Mercator-projectievernoemd naar de 16e-eeuwse Vlaamse cartograaf die het uitvond. Dit is degene die je als kind misschien in een atlas hebt gezien, en een versie ervan gebruikt in online kaarttools zoals Google Maps.
De kaart van Mercator neemt de breedte- en lengtegraden van de aarde (parallellen en meridianen) – die zich rond de bolvormige bol vormen – en verandert ze in rechte lijnen.
Hierdoor konden zeilers een koers uitzetten tussen twee willekeurige punten met behulp van een rechte lijn, maar het zorgde ook voor vervormingen in de kaart naarmate je verder van de evenaar kwam. Groenland bijvoorbeeld lijkt ongeveer even groot als het continent Afrika op een Mercator-kaart, hoewel Afrika ongeveer 14 keer groter is.
“Wiskundig gezien worden de parallellen en meridianen uit elkaar getrokken, door verschillende hoeveelheden en groottes van de evenaar naar de polen getrokken, dus je krijgt dit soort overdreven effect, als je wilt, op de hogere breedtegraden, waar landmassa’s enorm lijken”, zegt Fritz Kessler, professor aardrijkskunde en kaartprojectie-expert in Penn State.
Er zijn georganiseerde pogingen gedaan om afstand te nemen van de Mercator-projectie en alternatieven te gebruiken die een nauwkeuriger beeld geven van de relatieve landgrootte. De Robinson-projectiedat probeert de afmetingen en vormen van landmassa’s beter in evenwicht te brengen, probeerde het “Groenland-probleem” op te lossen. En vorig jaar De Afrikaanse Unie verleende haar steun achter een poging om Mercator te vervangen door de Equal Earth-kaart, die de schaal van het continent beter weergeeft.
Maar welke van de vele kaartprojecties je op een bepaald moment kiest, hangt volgens Kessler echt af van waar je de kaart voor gebruikt.
‘Wordt het gebruikt om afstanden of richtingen te meten? Hoeken? Gebieden? Distributies van thematische gegevens weergeven, weet je, bevolking?’ zei hij. “Er zijn honderden projecties die kunnen worden gebruikt, en het feit dat we ons slechts op een zeer beperkte subset concentreren, is naar mijn mening een ander probleem dat moet worden aangepakt.”
