Wat kan een broek je vertellen over leiderschap? Veel meer dan je denkt.
Hoe voel jij je als je een non-stretch jeans rechtstreeks uit de droger haalt? Ze zijn stijf. Veel te strak. De lijn graaft in je maag. Stel je nu voor dat je er een dag van acht uur in probeert te werken. Dat ongemak – en het gevoel van beperking – is precies hoe het voelt om voor een micromanager te werken.
Aan de andere kant van je kast staan de oversized joggingbroeken: ze zijn comfortabel, maar er zit helemaal geen vorm (of richting) in. . . een beetje een werkplek waar iedereen kan leuk vinden de leider, maar niemand heeft enig idee wat er eigenlijk wordt verwacht of waar ze heen gaan.
Tussen deze twee uitersten ligt de gouden standaard voor werkplekcomfort: gezellige joggers. Rekbaar. Ondersteunend. Ze bewegen met je mee, niet tegen je. Als je ooit voor een manager hebt gewerkt die je de juiste balans tussen ondersteuning en vrijheid geeft, weet je precies hoe goed zo’n match voelt.
Omdat leiders doorgaans niet in een van deze categorieën vallen (strakke spijkerbroeken, oversized joggingbroeken of knusse joggingbroeken), maar hun team daar wel op reageert. Hier leest u hoe deze leiderschapsstijlen eruitzien, waarom ze ertoe doen en hoe u kunt evolueren naar de ‘joy joggers’-benadering die de resultaten oplevert waar elke leiderschapsstijl naar op zoek is.
The Tight Jeans Manager: Restrictief, stijf en altijd trekkend aan de naden
We kennen allemaal die manager: degene die elke zin wil aftekenen, elke vergadering wil bijwonen en zo vaak updates wil ontvangen dat je meer tijd besteedt aan het samenvatten van je werk dan aan het daadwerkelijk doen. Managers van strakke jeans zijn vaak niet van plan hun teams te beperken. Sterker nog, ze komen meestal uit een goede hoek: ze geven veel om het werk en willen hoge normen handhaven.
Maar net als de fris gewassen jeans laat dit model geen bewegingsvrijheid.
Zo herken je een strakke jeansmanager:
- Ze springen in om werk te ‘repareren’ in plaats van te begeleiden.
- Ze staan erop om zelfs de kleinste beslissingen goed te keuren.
- Zij houden de ontwikkelingen voortdurend in de gaten.
- Zij verkiezen hun eigen weg boven elke nieuwe aanpak.
- Ze hebben moeite met het loslaten van taken die ze vroeger zelf deden.
En de impact op het team is reëel. Mensen voelen zich gestrest en vastgelopen. Ze stoppen met praten of nieuwe dingen proberen, omdat ze bang zijn ongelijk te hebben. Vergaderingen veranderen in lange statusupdates in plaats van dat er daadwerkelijk problemen worden opgelost. Alles gaat langzamer omdat er niets kan gebeuren zonder dat de manager op elk klein dingetje let.
Om de metaforische tailleband losser te maken, kunnen leiders van strakke jeans zichzelf de volgende vraag stellen:
- Gaat het om kwaliteit of gaat het om controle?
- Wat is het reële risico als ik ontslag neem?
- Als ik nooit delegeer, ben ik dan bereid dit voor altijd te bezitten?
Micromanagement kan voelen productief op dit moment, maar het verandert managers in knelpunten en werknemers in orderopnemers. Goede leiders herkennen wanneer ze zich te strak vastklampen en maken opzettelijk ruimte voor anderen om zich uit te strekken.
De Oversized Joggingbroek Manager: Aangenaam maar richtingloos
Terwijl strakke jeans de bewegingsvrijheid beperken, elimineren oversized joggingbroeken de vorm helemaal. Dit zijn de managers die er prat op gaan dat ze ‘hands-off’ zijn, maar in hun zoektocht om micromanagement te vermijden, krijgen ze vrijwel helemaal geen begeleiding.
Nogmaals, de bedoeling is meestal goed – vertrouw je mensen, geef ze de ruimte, geef ze kracht – maar empowerment zonder duidelijkheid verandert al snel in dubbelzinnigheid.
Hoe herken je een manager van oversized joggingbroeken:
- Ze gaan ervan uit dat teams ‘er wel achter zullen komen’.
- Ze hebben geen regelmatige 1:1-bijeenkomsten, maar “vind me als je me nodig hebt” (maar lijken nooit beschikbaar te zijn).
- Ze stellen geen duidelijke verwachtingen of deadlines.
- Ze geven zelden feedback – tenzij er iets misgaat.
- Ze vermijden lastige gesprekken, waardoor het team er uiteindelijk over sms’t.
In het begin kan deze stijl bevrijdend aanvoelen, vooral voor toppresteerders. Maar nadat het aanvankelijke behaaglijke comfort is verdwenen, raken mensen gefrustreerd. Ze weten niet zeker hoe ‘goed’ eruit ziet. Ze weten niet hoe beslissingen worden genomen. Ze kunnen geen (broodnodige) hulp krijgen. Zelfs toptalent heeft behoefte aan een idee van wat, hoe en waarom.
Om structuur aan te brengen zonder in micromanagement te vervallen, kunnen deze managers zich concentreren op:
- Duidelijke verwachtingen: Hoe ziet succes eruit?
- Lichtgewicht controlepunten: Niet elk project heeft een vergadering nodig, maar met een sms, Slack-bericht of korte bijeenkomst kom je al een heel eind.
- Bruikbare feedback: Niet “ziet er goed uit”, maar “Deze richting werkt omdat …”
Het gaat niet om het controleren van elke beweging; het gaat erom ervoor te zorgen dat iedereen heeft wat hij of zij nodig heeft.
De Cosy Joggers Manager: Flexibel, ondersteunend en gebouwd voor echt werk
De magie van gezellige joggers is hun mix van stretch en structuur. Ze behouden hun vorm, maar ze houden je niet tegen. Ze zitten comfortabel zonder slordig te zijn. Ze zijn ondersteunend zonder stijf te zijn.
Managers van gezellige joggers werken op dezelfde manier.
Ze moedigen autonomie aan en bieden tegelijkertijd begeleiding. Ze geven richting, maar dicteren niet. Ze drijven niet, maar verdwijnen ook niet. Ze zijn betrouwbaar, voorspelbaar en consistent – drie kwaliteiten die de teamcultuur transformeren (en waarvoor geen extra budget nodig is).
Tekenen dat je samenwerkt met een aardige joggermanager:
- Ze communiceren de verwachtingen duidelijk, inclusief de context (niet alleen instructies).
- Ze stellen vragen in plaats van bevelen te geven.
- Ze checken in zonder dat het voelt als toezicht.
- Ze helpen medewerkers groeien in plaats van het werk voor hen te doen.
- Ze vertrouwen hun team – en hun team vertrouwt hen ook.
Het allerbelangrijkste is dat deze leiders een omgeving creëren waarin mensen zich zowel gesteund als capabel voelen – de echte troef van leiderschap.
Leiders die deze stijl willen overnemen, kunnen drie eenvoudige gewoonten ontwikkelen:
- Communiceer het ‘waarom’: Goede managers leggen het doel achter het werk uit. Het zorgt voor consistentie en betere besluitvorming.
- Vervang antwoorden door vragen: Richtende vragen helpen medewerkers kritisch na te denken in plaats van voor elk antwoord op de manager te vertrouwen.
- Bouw geleidelijk aan onafhankelijkheid op: Begin met meer structuur en ga bewust achteruit naarmate het vertrouwen groeit.
Dit is leiderschap dat effectief is – omdat het uw mensen opbouwt in plaats van er nog meer aan toe te voegen.
Je wilt niet elke dag een leuke jogger zijn, maar je kunt je altijd aanpassen
Managers zijn mensen. We hebben allemaal dagen van strakke jeans waarin we ons door de stress te strak vasthouden, en weken van te grote joggingbroeken waarop we dun uitgerekt zijn, zodat we niet zo aanwezig kunnen zijn. Het doel is niet om perfect te zijn; het is om op te letten en de kleine aanpassingen door te voeren die er toe doen.
De vraag die elke leider zich zou moeten stellen is: wat heeft mijn team op dit moment van mij nodig: structuur, ruimte of een combinatie van beide?
Effectief leiderschap gaat over het vinden van die ruimte – het bieden van voldoende steun om leiding te geven zonder het over te nemen, en het bieden van voldoende autonomie zonder te verdwijnen. Jouw team heeft geen behoefte aan ‘perfect’; ze hebben stabiele, duidelijke, menselijke leiding en ruimte nodig om hun beste werk te kunnen doen. Want uiteindelijk lijkt leiderschap veel op wat we dragen: de juiste pasvorm verandert alles.
De uiterste deadline voor Fast Company’s Wereldveranderende ideeënprijzen is vrijdag 12 december om 23:59 uur PT. Solliciteer vandaag nog.


