Na twee jaar van bittere oorlog vieren de Palestijnen in de Gazastrook de heilige maand Ramadan te midden van een niet aflatende economische ramp, terwijl Israël beperkingen blijft opleggen aan de toegang tot voedsel en andere voorraden, ondanks een ‘wapenstilstand’ die in oktober werd bereikt.
Voor de meeste gezinnen heeft de dagelijkse strijd om een enkel brood te bemachtigen de plaats ingenomen van de traditionele, vooroorlogse feestelijke sfeer. Uit een analyse van Al Jazeera, gebaseerd op officiële gegevens, blijkt dat door de torenhoge prijzen voor basisgoederen een volledige iftar-maaltijd om het dagelijkse vasten te verbreken voor de overgrote meerderheid van de bevolking een verre droom is geworden.
Torenhoge kosten
Tijdens perioden waarin Israël zijn belegering verscherpte of de grensovergangen naar Gaza volledig sloot, stegen de voedselprijzen met meer dan 700 procent. Hoewel de prijzen sinds het begin van de wapenstilstand in oktober licht zijn gedaald, blijven ze aanzienlijk hoger dan vóór de oorlog.
Volgens Mohammed Barbakh, directeur-generaal Beleid en Planning bij het Ministerie van Economische Zaken in Gaza, laten officiële gegevens over de prijzen van vóór het begin van de oorlog op 7 oktober 2023 tot aan de eerste dagen van deze Ramadan duizelingwekkende stijgingen zien.
Uit de analyse van Al Jazeera van de prijsgegevens van het ministerie komen de volgende stijgingen naar voren:
- Kip: De prijzen stegen van 14 sikkels ($4,49) naar 25 sikkels ($8,01) per kilogram (2,2 lb), een stijging van 80 procent.
- Bevroren vis: De prijzen stegen van 8 sikkels ($2,56) naar 23 sikkels ($7,37) per kilo, een stijging van 190 procent.
- Bevroren rood vlees: De prijzen stegen van 23 sikkels ($7,37) naar 40 sikkels ($12,82) per kilo, een verschil van 75 procent.
- Ei: Een bakje met 30 eieren kost nu 35 sikkels ($11,22), vergeleken met 13 sikkels ($4,17), een stijging van 170 procent.
Groenten, een hoofdbestanddeel van het Palestijnse dieet, hebben ook een dramatische stijging gekend. De prijs van tomaten is verdubbeld, terwijl die van komkommers met 300 procent is gestegen, van 3 sjekel ($0,96) per kilo naar 12 sikkels ($3,85). De kaasprijzen zijn met maar liefst 110 procent gestegen, wat een directe impact heeft op de prijs van suhoor, de maaltijd vóór zonsopgang voordat het dagelijkse vasten tijdens de Ramadan begint.
De prijs van een maaltijd
Op basis van gegevens van het Palestijnse Centraal Bureau voor de Statistiek schatte Al Jazeera de kosten van een basis-iftar voor een gezin van zes personen. De maaltijd bestaat uit twee kippen, rijst, salade, aperitief, frisdrank, kookgas en olie.
De prijs van de maaltijd is gestegen tot ongeveer 150 sikkels ($48), tegen 79 sikkels ($25,32) vóór de oorlog, een stijging van 90 procent.
Voor suhoor kost een enkele maaltijd met kaas, hummus, falafel en brood nu 31,5 sikkels ($10,10), vergeleken met 18,6 sikkels ($5,96) voorheen.
De totale dagelijkse kosten voor het voeden van een middelgroot gezin bedragen nu 181,5 sikkel ($58,17), een stijging van 88 procent ten opzichte van het vooroorlogse cijfer.
Economische vernietiging
Deze prijsstijgingen vallen samen met een ineenstorting van de koopkracht. Een VN-rapport uitgegeven Eind 2025 bleek dat het jaarinkomen per hoofd van de bevolking in Gaza kelderde tot 161 dollar (503 sikkels) in 2024, tegen 1.250 dollar (3.900 sikkels) in 2022.
De arbeidsmarkt is grotendeels verdwenen. In een verklaring van oktober zei Sami al-Amsi, hoofd van de Algemene Federatie van Palestijnse Vakbonden, dat de werkloosheid destijds meer dan 95 procent bedroeg, omdat werkplaatsen, landbouwgrond en vissersvloten werden vernietigd.
“De arbeider is niet langer op zoek naar een baan omdat er helemaal geen werk is”, zei al-Amsi. “Vandaag is de Palestijnse arbeider op zoek naar een voedselpakket om te overleven.”
Blokkade en monopolie
Economisch onderzoeker Ahmed Abu Qamar schreef de inflatie toe aan het restrictieve toegangsbeleid van Israël en de ‘coördinatievergoedingen’ die aan vrachtwagens worden opgelegd.
“Het humanitaire protocol bepaalt de toegang tot 600 vrachtwagens per dag, maar de Israëlische bezetting staat slechts tussen de 200 en 250 vrachtwagens toe”, zei Abu Qamar tegen Al Jazeera, waarbij hij opmerkte dat de Strip feitelijk 1.000 vrachtwagens per dag nodig heeft om aan de minimale vraag te voldoen.
Hij benadrukte ook een monopoliesysteem waarbij slechts ongeveer tien handelaren goederen mogen importeren via vier Israëlische bedrijven, waardoor de concurrentie wordt beperkt en de prijzen kunstmatig hoog worden gehouden. Hij riep op tot een terugkeer naar een vrijemarktsysteem en de volledige openstelling van grensovergangen om de lasten te verlichten van een bevolking die toch al verscheurd is door conflicten.
