WASHINGTON — Het Hooggerechtshof oordeelde dinsdag tegen president Trump en zei dat hij niet de wettelijke bevoegdheid had om de Nationale Garde in Chicago in te zetten om federale immigratieagenten te beschermen.
Handelt met 6-3 stemmenverwierp het beroep van Trump en handhaafde bevelen van een federale districtsrechter en het Amerikaanse 7th Circuit Court of Appeals, die zeiden dat de president de dreiging had overdreven en zijn gezag had overschreden.
Het besluit is een grote nederlaag voor Trump en de zijnen brede bewering dat hij de macht had om militietroepen in Amerikaanse steden in te zetten.
In een niet-ondertekende uitspraak zei de rechtbank dat de militiewet de president alleen toestaat de Nationale Garde in te zetten als de reguliere Amerikaanse strijdkrachten er niet in slagen het geweld te onderdrukken.
De wet uit 1903 zegt dat de president de Nationale Garde kan oproepen en inzetten als hij wordt geconfronteerd met de dreiging van een invasie of opstand of als hij ‘met de reguliere strijdkrachten niet in staat is de wetten van de Verenigde Staten uit te voeren’.
Die zin bleek cruciaal.
De advocaten van Trump gingen ervan uit dat het om de politie en federale agenten ging. Maar na nader onderzoek kwamen de rechters tot de conclusie dat het hier om het reguliere Amerikaanse leger ging, en niet om de civiele rechtshandhaving of de Nationale Garde.
“Om de Garde in actieve federale dienst te roepen onder de (Militia Act), moet de president ‘niet in staat’ zijn, samen met het reguliere leger, ‘om de wetten van de Verenigde Staten uit te voeren’”, zei de rechtbank in de zaak Trump vs. Illinois.
Aan die norm zal zelden worden voldaan, voegde de rechtbank eraan toe.
“Volgens de Posse Comitatus Act is het het leger verboden de wetten uit te voeren, behalve in gevallen en onder omstandigheden die uitdrukkelijk zijn toegestaan door de grondwet of de wet van het Congres”, aldus de rechtbank. “Dus voordat de president de Garde kan federaliseren… moet hij waarschijnlijk de wettelijke of constitutionele bevoegdheid hebben om de wetten uit te voeren met het reguliere leger en moet hij bij die troepen ‘onbekwaam’ zijn om die functie uit te voeren.
“In dit voorbereidende stadium is de regering er niet in geslaagd een bron van autoriteit te identificeren die het leger in staat zou stellen de wetten van Illinois te handhaven”, aldus de rechtbank.
Hoewel de rechtbank in hoger beroep heeft gehandeld, betekent de uitspraak een aanzienlijke nederlaag voor Trump en is het onwaarschijnlijk dat deze in hoger beroep zal worden vernietigd. Vaak vaardigt de rechtbank een noodbevel uit. Maar in dit geval schreven de rechters een advies van drie pagina’s om de wet te verduidelijken en de autoriteit van de president te beperken.
Rechter Amy Coney Barrett, die toezicht houdt op de beroepen uit Illinois, en hoofdrechter John G. Roberts Jr. brachten de beslissende stemmen uit. Rechter Brett M. Kavanaugh was het eens met de uitslag, maar zei dat hij de voorkeur gaf aan een smallere en beperktere straf.
De conservatieve rechters Clarence Thomas, Samuel A. Alito Jr. en Neil M. Gorsuch waren de andersdenkende.
Alito zei in een afwijkende mening dat “het Hof er niet in slaagt uit te leggen waarom de inherente constitutionele bevoegdheid van de president om federale functionarissen en eigendommen te beschermen onvoldoende is om het gebruik van leden van de Nationale Garde op het relevante gebied voor dit doel te rechtvaardigen.”
Gouverneur van Californië Gavin Newsom en Atty. Generaal Rob Bonta heeft een brief ingediend in de zaak Chicago die waarschuwde voor het gevaar dat de president het leger zou inzetten in Amerikaanse steden.
“Vandaag kunnen Amerikanen opgelucht ademhalen”, zei Bonta dinsdag. “Hoewel dit niet noodzakelijkerwijs het einde van de weg is, is het een belangrijke, zeer bevredigende stap in de goede richting. We zijn van plan de lagere rechtbanken te vragen om in onze zaken tot hetzelfde resultaat te komen – en we hopen dat ze dat snel zullen doen.”
Het Amerikaanse 9th Circuit Court of Appeals had de uitzendingen in Los Angeles en Portland, Oregon, toegestaan, nadat het had geoordeeld dat rechters de president moesten schorsen.
Maar de Amerikaanse districtsrechter Charles Breyer regeerde 10 december dat de gefederaliseerde troepen van de Nationale Garde in Los Angeles weer onder de controle van Newsom komen.
De advocaten van Trump hadden in hun beroep niet betoogd dat de president de bevoegdheid had om het leger in te zetten voor algemene wetshandhaving in de stad. In plaats daarvan zeiden ze dat de Garde-troepen zouden worden ingezet ‘om federale officieren en federale eigendommen te beschermen’.
De twee partijen in de zaak Chicago vertelden, net als in Portland, dramatisch verschillende verhalen over de omstandigheden die tot het bevel van Trump leidden.
Democratische functionarissen in Illinois zeiden dat kleine groepen demonstranten protesteerden tegen de agressieve handhavingstactieken van federale immigratieagenten. Ze zeiden dat de politie in staat was de protesten in bedwang te houden, de ingangen te ontruimen en geweld te voorkomen.
Daarentegen beschreven regeringsfunctionarissen herhaalde incidenten van ontwrichting, confrontatie en geweld in Chicago. Ze zeiden dat immigratieagenten werden lastiggevallen en uitgesloten van hun werk, en dat ze de bescherming nodig hadden die de Nationale Garde kon bieden.
De procureur-generaal van Trump, D. John Sauer, zei dat de president de bevoegdheid had om de bewaker in te zetten als agenten de immigratiewetten niet konden handhaven.
“Geconfronteerd met ondraaglijke risico’s op schade aan federale agenten en gecoördineerd, gewelddadig verzet tegen de handhaving van federale wetten”, riep Trump de Nationale Garde op “om federaal personeel, eigendommen en functies te verdedigen in het licht van aanhoudend geweld.” Sauer vertelde de rechtbank in een spoedberoep dat medio oktober werd ingediend.
Advocaten van de staat Illinois betwistten het verslag van de regering.
“Uit het bewijsmateriaal blijkt dat federale voorzieningen in Illinois open blijven, dat de personen die de wet hebben overtreden door de federale autoriteiten aan te vallen, zijn gearresteerd en dat de immigratiehandhaving in Illinois de afgelopen weken alleen maar is toegenomen”, zei procureur-generaal Jane Elinor Notz in reactie op de oproep van de regering.
De Grondwet geeft het Congres de bevoegdheid om “te voorzien in het oproepen van de militie om de wetten van de vakbond uit te voeren, opstanden te onderdrukken en invasies af te weren.”
Maar op 29 oktober vroegen de rechters aan beide partijen om uit te leggen wat de wet bedoelde als deze verwees naar de ‘reguliere strijdkrachten’.
Tot dan toe gingen beide partijen ervan uit dat het om federale agenten en politie ging, en niet om de staande Amerikaanse strijdkrachten.
Een paar dagen eerder had Martin Lederman, hoogleraar rechten in Georgetown en voormalig advocaat van het ministerie van Justitie, dat wel gedaan heeft een vriend van de rechtbank een verklaring ingediend beweren dat de in de wet van 1903 genoemde “reguliere strijdkrachten” het staande Amerikaanse leger waren.
Zijn brief was voor de rechtbank aanleiding om beide partijen te vragen hun standpunt over de betwiste bepaling uiteen te zetten.
De advocaten van Trump bleven bij hun standpunt. Ze zeiden dat de wet verwees naar de “burgerkrachten die regelmatig de wetten uitvoeren”, en niet naar het staande leger.
Als die burgers de wet niet kunnen handhaven, “bestaat er in dit land een sterke traditie van het bevorderen van het gebruik” van de Nationale Garde, en niet van het staande leger, om de binnenlandse onrust te onderdrukken, zeiden ze.
Staatsadvocaten voor Illinois zeiden dat de “reguliere strijdkrachten” het “fulltime professionele leger” zijn. En ze zeiden dat de president niet eens ‘plausibel kon beargumenteren’ dat leden van de Amerikaanse Garde nodig waren om de wet in Chicago te handhaven.
