Het verhaal tot nu toe: Op 5 december Netflix zei dat het Warner Bros.inclusief zijn films, tv-studio’s en premium streaming-activa zoals HBO, in een enorme deal ter waarde van ongeveer $ 82,7 miljard. Deze fusie markeert een paradigmaverschuiving waarbij een new age-streamingplatform een traditionele Hollywood-studio absorbeert en transformeert in een volledig geïntegreerde productie-annex-distributiekrachtpatser.
Wat levert de deal Netflix op?
De deal geeft Netflix mogelijk ongeëvenaarde controle over het creëren, eigendom, distribueren en vertonen van content. Hoewel deze fusie de inhoudsbibliotheek zal uitbreiden, de kosten zal verlagen en schaalvoordelen voor Netflix zal realiseren door productie en distributie te integreren, kan dit enorme kosten met zich meebrengen voor de creatieve industrie, onafhankelijke stemmen, consumentenkeuze en de filmervaring zelf.
Hebben platforms de kijkpatronen veranderd?
Streamingplatforms zoals Netflix, Amazon Prime Video, Disney+ en anderen hebben de manier waarop kijkers films ontdekken en bekijken dramatisch veranderd. Een kijkervaring op het apparaat en op aanvraag heeft het traditionele model van bioscoopreleases en gespreide lanceringen verstoord. Streamingplatforms hebben enorme bibliotheken met films, tv-programma’s en documentaires direct beschikbaar gemaakt voor abonnees over de hele wereld, waardoor een nieuwe thuiskijk-, binge-watching- en direct-to-streaming publicatie-ervaring is ontstaan. Maar deze revolutie brengt compromissen met zich mee. De opkomst van streaming heeft niet alleen de dominantie van theaters uitgehold, maar heeft ook de voorkeur van contentplatforms veranderd. Geserialiseerde series en inhoud die is afgestemd op het abonnementsmodel worden bijvoorbeeld vaker gedistribueerd dan onafhankelijke films. Deze fusie zal het streamingmedium van binnenuit verder vormgeven, waarbij niet alleen wordt geconsolideerd wie de inhoud bezit, maar ook wie bepaalt wat er wordt gemaakt, wat wordt gepromoot en waar het publiek naar kijkt.
Hoe geeft streaming inhoud vorm?
Toen de Canadese mediatheoreticus Marshall McLuhan zei: “Het medium is de boodschap”, bedoelde hij dat elk nieuw medium onze patronen van associatie, schaal en ritme diepgaander hervormt dan de feitelijke inhoud die het met zich meebrengt. In die zin is streaming niet alleen een leveringsmechanisme voor meer films en shows, maar een heel ander medium dat niet alleen herkadert welke verhalen worden verteld, maar ook hoe vaak en onder welke beperkingen ze worden geproduceerd, gedistribueerd en geconsumeerd. De fusie tussen Netflix en Warner Bros. kristalliseert deze verschuiving door niet alleen bibliotheken, maar ook de creatieve en distributiekracht te concentreren in één geïntegreerd ecosysteem.
In een wereld waar films worden geconsumeerd op laptops en telefoons, in gefragmenteerde kijksessies, vaak in combinatie met andere activiteiten, gaat de uitstraling van de filmische gebeurtenis – donker theater, collectief publiek, meeslepende schaal – verloren. Het medium streaming heeft de verwachting van wat een ‘film’ is op subtiele wijze veranderd, van een ambachtelijk, uniek, gemeenschappelijk kunstevenement naar een eenmalige inhoud die afzonderlijk kan worden bekeken en kan worden samengevoegd in een eindeloze stroom van korte kijksessies. Met deze deal zal het streamingmedium nog meer gehomogeniseerd en gecentraliseerd worden, omdat de gecombineerde entiteit niet alleen de distributie zal controleren, maar ook de productie en het beheer van inhoud op grote schaal. En de ‘boodschap’ die in dit medium is ingebed, zal waarschijnlijk de voorkeur geven aan inhoud die is geoptimaliseerd voor streamingstatistieken zoals hoog volume en frequente release, in plaats van gewaagde, uitdagende of experimentele films die zich bekommeren om filmische vorm, tempo of theatrale ervaring.
Hoe zal dit de creatieve vrijheid bedreigen?
Deze deal brengt verschillende onderling verbonden risico’s met zich mee voor de creatieve vrijheid en de keuze van de consument. Als gevolg van de verticale integratie van productie, contentbibliotheek en distributie onder Netflix kunnen creatieve beslissingen te maken krijgen met grotere bedrijfscontrole en commerciële druk. Projectgoedkeuringen, budgetten en promoties moeten via een entiteit lopen die prioriteit geeft aan algoritmische besluitvorming en schaalgrootte en voorspelbaarheid beloont boven nieuwe creatieve ideeën.
Onafhankelijke of risicovolle filmmakers kunnen het moeilijk vinden om een plaats te vinden in een dergelijk systeem. Projecten die een langzamer tempo, onconventionele verhalen, niche-aantrekkingskracht of artistieke experimenten vereisen, kunnen minder prioriteit krijgen ten gunste van veiligere, formele inhoud die abonnementen of datagestuurde kijkgewoonten stimuleert.
In een dergelijk systeem wordt de keuze van de consument beperkt door wat Netflix aanbeveelt. Hoewel streaming ooit variatie en democratisering beloofde, kan consolidatie de diversiteit aan stemmen en perspectieven verminderen. Kijk maar eens naar de 10 populairste films die Netflix je aanbeveelt. Vind je een van de films de moeite waard om te bekijken, alleen al vanwege de intrinsieke waarde van elke film, of zijn ze op je scherm gepusht omdat ze een grotere maatschappelijke trend volgden? Dit soort beheer duwt zwaar geadverteerde en gecontroleerde inhoud naar de consument. Ten slotte zal deze deal de filmervaring verder uithollen, waardoor filmkijken meeslepend wordt. Films kunnen steeds meer op maat worden gemaakt voor streamingconsumptie, waarbij prioriteit wordt gegeven aan een kortere aandachtsspanne, episodische structuur en onmiddellijke hooks.
Hoe zullen concurrenten hun draaiboek veranderen?
Concurrenten zoals Disney+ en Amazon Prime Video, HBO Max (hoewel gedekt door de deal) en kleinere streamingdiensten worden nu geconfronteerd met een dramatisch veranderd terrein. Naarmate er een dominante, verticaal geïntegreerde superstudio ontstaat, kunnen rivalen gedwongen worden zichzelf te consolideren door allianties te vormen, te fuseren of hun nichestrategieën te verdubbelen. Een mogelijke nieuwe golf van mediaconsolidatie zou de sector kunnen overspoelen en de algehele diversiteit van onafhankelijke platforms kunnen verminderen. Sommige critici suggereren al dat deze fusie verdere opschudding of zelfs het vertrek van kleinere spelers zou kunnen forceren. De druk zal niet alleen commercieel zijn, maar ook existentieel. De mogelijke reacties van de overgebleven spelers kunnen verschillende vormen aannemen. Sommigen wenden zich misschien tot regionale of niche-inhoud die afhankelijk is van culturele specificiteit en lokale smaak om te overleven. Anderen zouden boetiek-, arthouse-georiënteerde modellen kunnen adopteren die de nadruk leggen op curatie boven kwantiteit. Maar dergelijke strategieën kunnen strijd leveren tegen het bereik en de marketingkracht van het onlangs uitgebreide Netflix.
Wat heeft Paramount gedaan?
Slechts enkele dagen na de aankondiging van Netflix deed Paramount Skydance een vijandig bod van $ 108,4 miljard in contanten om Warner Bros over te nemen. Terwijl de Netflix-deal de controle over de productie en streaming-distributie concentreert, zou het bod van Paramount twee van de oude Hollywood-studio’s combineren, plus verschillende streamingplatforms en nieuwskanalen.
Wat zeggen de wetgevers?
Toen berichten naar voren kwamen dat Netflix zich voorbereidde op de overname van Warner Bros., zei de Amerikaanse president Donald Trump dat er “een probleem” zou kunnen zijn met de deal. De democratische senator Elizabeth Warren noemde de deal een ‘antitrust-nachtmerrie’ en waarschuwde dat dit zou kunnen leiden tot prijsstijgingen en een verminderde diversiteit aan inhoud. De Republikeinse senator Roger Marshall merkte op dat een dergelijke consolidatie een “grotere concentratie van inhoud” creëert die “consumenten, werknemers en concurrentie” zal schaden.
Deze deal zal echter niet het goedkeuringsproces van de Federal Communications Commission doorlopen, aangezien noch Netflix noch Warner Bros. uitzendstations bezitten. Maar het zou hoogstwaarschijnlijk het groene licht van het ministerie van Justitie nodig kunnen hebben.
Uitgegeven – 14 december 2025 om 02:45 uur IST
