Oké, ik ben iets minder boos over het AI-project ‘Magnificent Ambersons’

Toen een startup afgelopen herfst plannen aankondigde om verloren beelden uit Orson Welles’ klassieke film “The Magnificent Ambersons” opnieuw te creëren met behulp van generatieve AI, Ik was sceptisch. Sterker nog, ik was verbijsterd waarom iemand tijd en geld zou besteden aan iets dat gegarandeerd cinefielen boos zou maken en tegelijkertijd een verwaarloosbare commerciële waarde zou bieden.

Deze week, een diepgaand profiel door Michael Schulman van de New Yorker geeft meer details over het project. Het helpt in ieder geval verklaren waarom de startup Fable en zijn oprichter Edward Saatchi dit nastreven: het lijkt voort te komen uit een oprechte liefde voor Welles en zijn werk.

Saatchi (wiens vader de oprichter was van reclamebureau Saatchi & Saatchi) herinnerde zich een jeugd waarin hij samen met zijn ‘filmgekke’ ouders films keek in een privévertoningsruimte. Hij zei dat hij “Ambersons” voor het eerst zag toen hij twaalf was.

Het profiel verklaart ook waarom ‘Ambersons’, hoewel veel minder beroemd dan Welles’ eerste film ‘Citizen Kane’, zo aanlokkelijk blijft. Welles beweerde zelf dat het een ‘veel betere film’ was dan ‘Kane’, maar na een desastreuze preview sneed de studio 43 minuten uit de film, voegde een abrupt en niet overtuigend happy end toe om de film te ruïneren en vernietigde deze uiteindelijk.

“Voor mij is dit de heilige graal van de verloren cinema”, zei Saatchi. “Het leek gewoon intuïtief dat er een manier zou zijn om ongedaan te maken wat er was gebeurd.”

Saatchi is slechts de nieuwste Welles-liefhebber die ervan droomt de verloren beelden opnieuw te creëren. Fable werkt zelfs samen met filmmaker Brian Rose, die al jaren hetzelfde probeert te bereiken met geanimeerde scènes gebaseerd op het filmscript, de foto’s en de aantekeningen van Welles. (Rose zei dat nadat hij de resultaten aan vrienden en familie had getoond, “velen van hen op hun hoofd krabden.”)

Dus hoewel Fable meer geavanceerde technologie gebruikt – scènes in live-action filmen en deze vervolgens overlappen met digitale reproducties van de originele acteurs en hun stemmen – kan dit project het best worden begrepen als een slimmere, beter gefinancierde versie van Rose’s werk. Het is de poging van een fan om een ​​glimp op te vangen van de visie van Welles.

Hoewel het artikel in de New Yorker enkele fragmenten bevat van Rose’s animaties en afbeeldingen van Fable’s AI-acteurs, zijn er geen beelden die de resultaten tonen van Fable’s live action AI-hybride.

Zoals het bedrijf zelf toegeeft, zijn er aanzienlijke uitdagingen, of het nu gaat om het corrigeren van duidelijke blunders zoals een tweekoppige versie van acteur Joseph Cotten, of de meer subjectieve taak van het opnieuw creëren van de complexe schoonheid van de cinematografie van de film. (Saatchi beschreef zelfs een ‘geluks’-probleem, waarbij de AI de neiging had de vrouwen in de film er ongepast gelukkig uit te laten zien.)

Wat betreft de vraag of die beelden ooit aan het publiek zullen worden vrijgegeven, gaf Saatchi toe dat het “een totale vergissing” was om vóór zijn aankondiging niet met de nalatenschap van Welles te spreken. Sindsdien heeft hij naar verluidt gewerkt om zowel de nalatenschap als Warner Bros., die de rechten op de film bezit, voor zich te winnen. Welles’ dochter Beatrice vertelde Schulman dat ze, hoewel ze ‘sceptisch’ blijft, nu gelooft dat ‘ze dit project ingaan met enorm respect voor mijn vader en deze prachtige film.’

Acteur en biograaf Simon Callow – die momenteel het vierde boek schrijft in zijn uit meerdere delen bestaande Welles-biografie – heeft ook ingestemd met advies over het project, dat hij omschreef als een ‘geweldig idee’. (Callow is een vriend van de Saatchis.)

Maar niet iedereen is overtuigd. Melissa Galt zei dat haar moeder, actrice Anne Baxter, “het er helemaal niet mee eens zou zijn geweest.”

“Dat is niet de waarheid”, zei Galt. “Het is een creatie van de waarheid van iemand anders. Maar het is niet het origineel, en ze was een purist.”

En hoewel ik sympathieker ben geworden voor de doelstellingen van Saatchi, ben ik het nog steeds met Galt eens: op zijn best zal dit project resulteren in niets meer dan een nieuwigheid, een droom van wat de film had kunnen zijn.

Galts beschrijving van de houding van zijn moeder, namelijk ‘als de film klaar was, was hij klaar’, deed me denken aan een recent essay waarin auteur Aaron Bady vergeleek de AI met de vampieren in “Sinners”. Bady voerde aan dat als het om kunst gaat, zowel vampiers als AI altijd tekort zullen schieten, omdat ‘wat kunst mogelijk maakt’ kennis van sterfelijkheid en beperkingen is.

“Er is geen kunstwerk zonder einde, zonder het punt waar het werk eindigt (zelfs als de wereld doorgaat)”, schreef hij, en voegde eraan toe: “Zonder dood, zonder verlies, en zonder de ruimte tussen mijn lichaam en het jouwe, die mijn herinneringen scheidt van die van jou, kunnen we geen kunst, verlangen of gevoel creëren.”

In dat licht benadrukt Saatchi dat dit zo is schaal ‘een manier zijn om ongedaan te maken wat er is gebeurd’ voelt, zo niet ronduit vampirisch, dan toch op zijn minst een beetje kinderachtig in zijn onwil om te accepteren dat sommige verliezen permanent zijn. Het verschilt misschien niet zoveel van een startup-oprichter die beweert dat hij verdriet overbodig kan maken – of een studiomanager die volhoudt dat ‘The Magnificent Ambersons’ een happy end nodig had.